ΑΡΧΙΚΗ ΣΕΛΙΔΑ

Φράνκλιν 1706 έως 1790 (84)

Όσοι θυσιάζουν στοιχειώδεις ελευθερίες για λίγη ασφάλεια, δεν αξίζουν ούτε ελευθερία ούτε ασφάλεια.


ΑΠΟΦΘΕΓΜΑΤΑ



13 Αρετές και

14 μαθήματα




Αναφορικά

με τους άγριους


Ο Μπένζαμιν Φράνκλιν (Benjamin Franklin, εξελλινισμένα Βενιαμίν Φρανκλίνος, (1705-1790) είναι ένας από τους εθνοπατέρες των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής. Πολυμαθής και πολυπράγμων, διακεκριμένος συγγραφέας και τυπογράφος, θεωρητικός της πολιτικής, επιστήμων, εφευρέτης, κοινωνικός ακτιβιστής, στρατιωτικός και διπλωμάτης, ο Μπένζαμιν γεννήθηκε στη Βοστώνη. Ήταν το 10ο παιδί του Γιοσάια Φράνκλιν με την δεύτερη σύζυγο του. Ο πατέρας του ήταν παρασκευαστής κεριών και σαπουνιών και είχε συνολικά 17 παιδιά. Οι γονείς του τον ήθελαν να γίνει κληρικός αλλά εκείνος διάλεξε άλλο δρόμο. Σταμάτησε το σχολείο στα 11 και στα 12 έγινε βοηθός στο τυπογραφείο του αδερφού του Τζέιμς. Ο Τζέιμς ίδρυσε την πρώτη ανεξάρτητη εφημερίδα των αποικιών κι ο Μπένζαμιν ήθελε να γράψει σε αυτήν αλλά δεν του επιτράπηκε, οπότε δημιούργησε ένα ψευδώνυμο και έστελνε με αυτό επιστολές στην εφημερίδα οι οποίες δημοσιευόταν ανελλιπώς προκαλώντας αίσθηση με την θεματολογία τους. Όταν ανακαλύφτηκε πως είναι ο μυστικός συγγραφέας τσακώθηκε με τον αδερφό του και έφυγε για την Φιλαδέλφεια σε ηλικία 17 ετών.

Εργάστηκε σε διάφορα τυπογραφεία της περιοχής αλλά δεν ήταν ευχαριστημένος. Κάποια στιγμή ο κυβερνήτης της πολιτείας (Πενσυλβανία) τον έπεισε να ταξιδέψει στο Λονδίνο για να βελτιώσει την τυπογραφική τέχνη. Πήγε και δούλεψε σε τυπογραφεία του Λονδίνου ενώ παράλληλα ήρθε σε επαφή με την ευρωπαϊκή επιστημονική και φιλοσοφική σκέψη. Επέστρεψε στην Φιλαδέλφεια και το 1727 έφτιαξε την ομάδα «Τζούντο» από ανθρώπους που ήθελαν αν βελτιώσουν τον εαυτό τους και την κοινότητα και οι οποίοι συγκέντρωσαν βιβλία -τα οποία ήταν ακριβά εκείνο τον καιρό- ώστε σταδιακά να δημιουργηθεί η πρώτη βιβλιοθήκη της Φιλαδέλφειας, το κατασταστικό της οποίας έφτιαξε ο Μπένζαμιν. Το 1730 ίδρυσε την "Εφημερίδα της Πενσυλβάνια" , η οποία σύντομα έγινε η πλέον έγκριτη εφημερίδα της Αμερικής. Το Σεπτέμβριο της ίδιας χρονιάς παντρεύτηκε την Ντέμπορα Ράιντ με έναν γάμο κοινού δικαίου καθώς η Ντέμπορα δεν μπορούσε να χωρίσει τον εξαφανισμένο πρώτο της σύζυγο. Οχτώ χρόνια νωρίτερα της είχε κάνει πρόταση γάμου αλλά δεν επέτρεψε το γάμο η μητέρα της επειδή θεωρούσε τον Μπένζαμιν τυχοδιώκτη. Όσο εκείνος έλειπε στο Λονδίνο η μητέρα της την έπεισε να παντρευτεί κάποιον του κύκλου τους, ο οποίος είχε κρυφά χρέη κι έφυγε για Μπαρμπέϊντος κλέβοντας όλη της την προίκα. Ο Μπένζαμιν από την πλευρά του είχε κάνει εντωμεταξύ έναν γιο, άγνωστο με ποια, τον οποίο πήρε μαζί του μόλις ανοίξανε το σπιτικό τους. Με την Ντέμπορα απέκτησαν 2 κόρες, η πρώτη πέθανε 4 χρονών από ευλογιά. Εκείνη είχε μια φοβία με την θάλλασα και δεν τον συνόδευε στα ταξίδια του, οπότε ζήσανε αρκετά διαστήματα χώρια, όσο εκείνος έλειπε στην Ευρώπη.

Ο Μπένζαμιν εκτός όλων των άλλων ήταν και διαπρεπής επιστήμονας. Είχε σημαντική επίδραση στην αναδυόμενη επιστήμη της δημογραφίας κάνοντας έρευνα πάνω στην αύξηση του πληθυσμού ενώ μελέτησε και τα θαλάσσια ρεύματα του Ατλαντικού. Εργάστηκε πάνω στον ηλεκτρισμό και πρότεινε την ιδέα του αρνητικού και θετικού ηλεκτρικού φορτίου, πάνω στη μετεωρολογία, εξηγώντας τη δημιουργία των καταιγίδων, εφηύρε το αλεξικέραυνο αφού διαπίστωσε την ηλεκτρική φύση του κεραυνού, πρότεινε την κατασκευή πυκνωτή πολλαπλών πλακών, ανακάλυψε την πρώτη θερμάστρα που λειτουργούσε με μεταφορά αέρα. Πρέπει να σημειωθεί ότι δεν κατοχύρωσε καμία από τις εφευρέσεις του, γιατί θεωρούσε ότι ανήκουν στο λαό. Από το 1732 εξέδιδε το "Αλμανάκ του Φτωχού Ρίτσαρντ, ένα ημερολόγιο με επιστημονικές γνώσεις σε εκλαϊκευμένη μορφή και συμβουλές για την προσωπική επιτυχία. Λίγα χρόνια αργότερα κυκλοφόρησε ένα κείμενο με τίτλο "Προτάσεις για την Εκπαίδευση των Νέων στη Φιλαδέλφεια," το οποίο οδήγησε στην ίδρυση του Πανεπιστημίου της Πενσυλβάνια. Η επίσημη ημερομηνία ίδρυσης του Πανεπιστημίου τοποθετείται σήμερα στο 1740, γεγονός που το καθιστά το 4ο αρχαιότερο πανεπιστήμιο στις ΗΠΑ. Από το 1776 έως το 1785 υπήρξε πρέσβης στην Γαλλία. Στις 18, Οκτωβρίου, 1785, με ειδική ψηφοφορία εξελέγη πρόεδρος (κυβερνήτης) της Πενσυλβανίας. Τα τελευταία του χρόνια είχε γίνει παχύσαρκος και είχε αρκετά προβλήματα υγείας, από το 1787 σπάνια εμφανιζόταν δημόσια, πέθανε τελικά στις 17 Απριλίου 1790 από πλευρίτιδα.

Την εποχή του Φράνκλιν υπήρχαν πολλοί σκλάβοι στην Φιλαδέλφεια, ο ίδιος είχε 7 και σε μαγαζί που είχε ανοίξει επιτρεπόταν η αγοραπωλησία των σκλάβων, σταδιακά ωστόσο ξεκίνησε να προβληματίζεται, το 1758 άνοιξε σχολείο για την εκπαίδευση των νεαρών σκλάβων και γυρνώντας από την Αγγλία το 1762 ήταν πλέον αντίθετος με το καθεστώς της δουλείας, τα επόμενα χρόνια έγινε πολέμιος της κι απελευθέρωσε όλους τους σκλάβους του.
Η συμβολή του στην ανεξαρτησία των Ηνωμένων Πολιτειών είναι πολύ μεγάλη. Διετέλεσε μέλος της Επιτροπής που συνέταξε τη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας των ΗΠΑ και είναι ο μόνος από τους λεγόμενους "πατέρες" του αμερικανικού έθνους, είναι ο μόνος του οποίου η υπογραφή υπάρχει και στα τέσσερα έγγραφα που σφράγισαν τη μετατροπή των τότε βρετανικών αποικιών σε νεοσύστατο κράτος: στη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας, στη Συνθήκη με τους Γάλλους, στην Ειρηνευτική Συνθήκη με τους Άγγλους και στο πρώτο Σύνταγμα των ΗΠΑ.