Βιογραφία
Ο Αλεμάχου Εσέτε (Alemayehu Eshete Andarge (Αμχαρικά: ዓለማየሁ እሸቴ አንዳርጌ· 1941 – 2021) ήταν τραγουδιστής και τραγουδοποιός της Αιθιοπίας, με φήμη σε Ευρώπη και Αμερική μετά την κυκλοφορία της σειράς Ethiopiques της Buda Musique.Γεννήθηκε τον Ιούνιο του 1941 στην Αντίς Αμπέμπα, όπου ο πατέρας του εργαζόταν ως οδηγός ταξί. Το ταλέντο του αναγνωρίστηκε από μικρή ηλικία κι ένας γνωστός τους συνταγματάρχης τον ενέταξε στη διάσημη αστυνομική ορχήστρα της Αντίς Αμπέμπ. Ήταν μια εποχή κατά την οποία η μουσική βιομηχανία της Αιθιοπίας ελεγχόταν από το κράτος, οι ορχήστρες ερμήνευσαν πατριωτικά τραγούδια σε κυβερνητικές εκδηλώσεις και απαγορευόταν η ηχογράφηση και η διανομή μουσικής ανεξάρτητα. Αλλά στα τέλη της δεκαετίας του 1960, η Αντίς Αμπέμπα γνώρισε μια καλλιτεχνική επανάσταση και ο Εσέτε αναδείχτηκε σε πρωταγωνιστή της μουσικής σκηνής, τραγουδώντας σε κέντρα και εκδηλώσεις και φτιάχνοντας την δική του δισκογραφική εταιρεία για να ηχογραφεί τόσο τα τραγούδια του όσο και άλλων καλλιτεχνών. Έγινε επίσης γνωστός και για τραγούδια που έγραψε με κοινωνική συνείδηση, όπως το «Temar Lije» («Μελέτη, γιε μου»), το οποίο τόνισε τη σημασία της εκπαίδευσης.
Η μουσική πανδαισία δεν κράτησε πολύ. Μια στρατιωτική χούντα πήρε τον έλεγχο της Αιθιοπίας στα μέσα της δεκαετίας του 1970 και η απαγόρευση κυκλοφορίας που επέβαλε έσβησε τη νυχτερινή ζωή. Πολλοί μουσικοί εγκατέλειψαν τη χώρα, ο Εσέτε παρέμεινε στην Αιθιοπία για να μεγαλώσει την οικογένειά του. Συνέχισε να εργάζεται ως μουσικός υπό τη νέα κυβέρνηση, τραγουδώντας πατριωτικά τραγούδια σε εκδηλώσεις που χρηματοδοτούνταν από το κράτος ενώ σταμάτησε να κάνει ηχογραφήσεις.
Το 1997 ένας Γάλλος μουσικολόγος παρήγαγε το πρώτο άλμπουμ της αναγνωρισμένης σειράς «Éthiopiques», που συγκέντρωσε τους χαμένους θησαυρούς της χρυσής εποχής και ο Εστέτε έγινε γνωστός σε όλο τον κόσμο. Το 2008 μαζί με άλλους αξιόλογους Αιθίοπες μουσικούς εμφανίστηκαν στο Λονδίνο κι έκαναν περιοδεία στην Αμερική, γνωρίζοντας μεγάλη επιτυχία.
Ο Εσέτε έπασχε από καρδιακή νόσο και πέθανε στις 2 Σεπτεμβρίου 2021 σε νοσοκομείο στην Αντίς Αμπέμπα. Άφησε πίσω του εκτός της μουσικής του, επτά παιδιά και έξι εγγόνια.