ΑΡΧΙΚΗ ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ

ΕΠΟΜΕΝΟ

Aα-Αγ   Aδ-Αε   Aζ-Αι   Aκ-Αλ  

Aμ-Αν   Aξ-Απ   Aρ-Ατ   Aυ-Αω

ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ που αρχίζουν με A

1: Α που χασε το χοίρο του, όλο μουγκριές ακούει.
σημαίνει πως :

2: Α που χει αμπέλι ας τρυγά κι α που χει δρόμο ας τρέχει.
δηλώνει πως:

3: Αβά τι χτίζεις; Αλλού αβά κελί.
λέγεται :

4: Αβάνισσα στο σπίτι σου σούρα θε να σου βγάλει.
δηλαδή:

5: Αβάρετο παιδί, χαρά σπιτιού.
δηλώνει πως:

6: Αβάς εις όρος κάθεται, ούτε βλέπει ούτε λέγει.
λέγεται :

7: Αβάσταχτο κακό της πεθεράς η γκρίνια,
εννοεί πως:

8: Αβγά ετσάκισα, δεν πάνε στο τιγάνι.
λέγεται :

9: Αβγά καθαρισμένα, τι να ξεφλουδίσουμε;
λέγεται :

10: Αβγό να πάρεις από αυτόν, κρόκο δεν βρίσκεις μέσα.
λέγεται :

11: Αγάλι αγάλι κόσευε αν θέλεις να προφτάσεις.
σημαίνει:

12: Αγάλι–αγάλι τούμπανα, τι ναι φτωχός ο γάμος.
λέγεται :

13: Αγάλια αγάλια γίνεται η αγουρίδα μέλι.
σημαίνει πως:

14: Αγάλια αγάλια και θα βρει η τάβλα το καρφί της
λέγεται :

15: Αγάλια αγάλια κότα μου κι εγώ σε μαγειρεύω.
σημαίνει πως:

16: Αγάλια αγάλια πάει η κάθε πέτρα στον τόπο της.
σημαίνει πως:

17: Αγάλια αγάλια το πουλί την φτιάχνει την φωλιά του.
σημαίνει πως:

18: Αγάπα η Μάρω τον χορό, βρήκε και άνδρα χορευτή.
λέγεται:

19: Αγάπα με μα μην το λες για να τελειώνουν οι δουλειές.
σημαίνει πως:

20: Αγάπα με να σ αγαπώ για να περνάμε τον καιρό.
λέγεται :

21: Αγάπα με τσαμπί τσαμπί να σ' αγαπώ σταφύλι.
δηλώνει:

22: Αγαπά ο Θεός τον κλέφτη, αγαπά και τον νοικοκύρη.
σημαίνει πως:

23: Αγάπα την πεθερά σου να σε αγαπάει ο άνδρας σου
σημαίνει πως :

24: Αγάπα το κοπέλι σου χωρίς να το κατέχει
δηλώνει πως :

25: Αγάπα τους ζωντανούς και μην μοιράζεις κόλλυβα.
δηλώνει πως:

26: Αγάπαγε τον φίλο σου με τα ελαττώματά του.
δηλαδή:

27: Αγαπάει ο κάπελας τον μέθυσο, μα γαμπρό δεν τον κάνει.
λέγεται:

28: Αγαπάω τον καλό μου να τραντάζω το μυαλό του
λέγεται :

29: Αγάπη δίχως πείσματα δεν έχει νοστιμάδα.
δηλώνει πως:

30: Αγάπη της Αποκριάς, στάχτη της πανωστριάς.
σημαίνει πως:

31: Αγάπη φωτιά και βήχας δεν κρύβονται.
δηλαδή:

32: Αγάπησε ο παλιοκακόμοιρος την παλιοκακομοίρα.
λέγεται :

33: Αγαπιούνται σαν τον σκύλο με την γάτα.
λέγεται :

34: Αγαπώ θα πει αγαπώ κι όχι παίζω και γελώ.
σημαίνει πως:

35: Αγαπώ κυρά να κλάνεις μα να μην το παρακάνεις.
εννοεί πως :

36: Αγαπώ να φας, μα όχι και να παραφάς.
λέγεται:

37: Αγαπώ παιδί για κύρη και σκυλί για νοικοκύρη.
σημαίνει:

38: Άγιασε ο μαχαιροκλέφτης και πουλεί σκουρολεπίδες.
λέγεται:

39: Άγιος που δεν θαυματουργεί, δοξολογία δεν έχει.
σημαίνει πως:

40: Άγιου μη τάξεις τάξιμο μήδε παιδιού κουλούρι
δηλώνεται πως:

41: Αγκίστρι δίχως δόλωμα , ποτέ δεν πιάνει ψάρι .
σημαίνει :

42: Αγκυλώνει όπου και ν΄ αγγίξεις.
λέγεται :

43: Άγνεστα κι ανύφαντα, στην τέμπλα κρεμσμένα.
λέγεται:

44: Αγοράζει μα δεν πουλεί.
λέγεται:

45: Αγοράζει το σαμάρι προτού φέρει το γαιδούρι.
λέγεται :

46: Αγόρασε το σκοινί χωρίς το βόδι.
λέγεται:

47: Άγουρα δαμάσκηνα και πικρές ελιές, τα κρυφομιλήματα δεν είναι καλές δουλειές.
δηλώνεις πως:

48: Αγουροφάης έφαε, ωριμοφάης δεν ήυρε.
εννοεί πως:

49: Αδειανά τα χέρια σου, κακό είν' το ποδιακό σου.
σημαίνει πως:

50: Αδειανή κοιλιά δεν ξέρει να χορέψει.
δηλώνει πως:

51: Αδειανό βαρέλι φίλο δεν πιάνει.
δηλώνει πως:

52: Αδειανός καλόγερος έγραφε κι απέγραφε
λέγεται :

53: Άδειο σακί δε στέκεται, γεμάτο δε λυγάει.
λέγεται:

54: Άδειος άνθρωπος χαρά (ή παρηγοριά) της χώρας
με την έννοια:

55: Άδειος άνθρωπος, παρηγοριά της χώρας.
σημαίνει πως:

56: Αδερφέ μου, και μη καλύτερέ μου.
λέγεται :

57: Αδερφός έσφαξε μα δεν έφαγε.
λέγεται :

58: Άδης αδηφάγος.
λέγεται:

59: Αδιαφόρετη εκκλησιά τύφλα στα μάτια του παπά.
σημαίνει πως :

60: Άδικα απο πάνω ρίχνεις άδικα από κάτω τρέχουν.
σημαίνει :

61: Άδικα δούλευε, άδικα μην κάθεσαι.
εννοεί πως:

62: Άδικα χύνεται το νερό.
λέγεται :

63: Αδικιάς σπειρί σπαρμένο κι αν φυτρώσει δεν σταχυάζει.
σημαίνει πως :

64: Αδικιάς σπειρί σπαρμένο, κι αν φυτρώσει δεν καρπίζει.
δηλώνει πως :

65: Άδουλος δουλειά δεν έχει, το βρακί του λύει και δένει.
λέγεται :

66: Αέρα ζευγαρίζεις.
σημαίνει :

67: Αέρας και γυναίκα δεν κλειδώνονται.
εννοεί πως:

68: Αετός μύγες δεν πιάνει.
σημαίνει πως :

69: Άζωστος τρέχει ο γείτονας και ο συγγενής ζωσμένος.
εννοεί πως:

70: Αήρα στο σιτάρι και πέτρα στη φακή, κορίτσι φιλημένο δεν κάνει προκοπή.
σημαίνει:

71: Άθελη δουλειά και τέχνη προκοπή δεν έχει.
σημαίνει πως:

72: Άθελη δουλειά και τέχνη προκοπή δεν έχει.
σημαίνει πως:

73: Αθηναίοι και Θηβαίοι και κακοί Μιτυληναιοι, άλλα λέγουν το πρωί κια άλλα κάνουνε το βράδυ.
λέγεται :

74: Άθρωπο θωρείς, καρδιά δεν κατέχεις.
σημαίνει :

75: Άθρωπος με τη θωριά, παίρνει σκιάς παρηγοριά.
δηλώνεται πως:

76: Ακάλεστος γάιδαρος στον γάμο τι γυρεύεις.
λέγεται:

77: Ακαμασιά, σπιτιού ξεθεμελιώστρα.
σημαίνει :

78: Ακαμάτη τρέφεις; Προφήτη έχεις.
σημαίνει πως :

79: Ακαμάτης άνθρωπος, τον κλέφτη ξεπερνά.
εννοεί πως:

80: Ακαμάτης και φαγάς: ψάλτης, διάκος ή παπάς.
δηλώνει πως:

81: Ακαμάτης νέος, γέρος διακονιάρης
σημαίνει πως :

82: Ακαμάτρα βράσ' κουκιά.. Ας τα φάμε και ωμά.
λέγεται :

83: Ακόμα δε βγήκε απ’ το αυγό και παντρειά γυρεύει.
λέγεται :

84: Ακόμα δεν τον είδαμε και Γιάννη τον εβγάλαμε.
λέγεται :

85: Άκου χτύπους πέρα κει, άκουσε τους κι επά κοντά.
σημαίνει πως :

86: Άκουα και ίδρωνα, είδα και ξεπάγιασα
σημαίνει πως :

87: Άκουγε πάντα και τις δύο καμπάνες.
σημαίνει πως :

88: Άκουε πάντα και τις 2 καμπάνες.
σημαίνει πως:

89: Άκουε πάντα και τις 2 καμπάνες.
σημαίνει πως:

90: Άκουε πολλά και λέγε λίγα.
σημαίνει πως:

91: Άκουε σακί δεμένο, πάντεχέτο και γεμάτο.
λέγεται:

92: Άκουε σκάφη και φούσκωνε προζύμι.
σημαίνει πως :

93: Άκουε την πρώτη συμβουλή της γυναίκας σου και όχι την δεύτερη.
δηλώνει πως :

94: Άκουε τον πατέρα σου και ορμήνευε το γιο σου.
δηλαδή:

95: Άκουε του γέρου συμβουλή και του παθού τη γνώμη.
δηλαδή:

96: Ακούει ένα και κρίνει δύο.
λέγεται :

97: Ακούμπα, αν θέλεις να βαστιέσαι.
σημαίνει πως :

98: Άκουσε πως χοιροσφάξαν και πήρε σούβλες κι έτρεξε
λέγεται :

99: Ακουστά τον έχει, μέχρι και η μάνα του.
λέγεται:

100: Ακρη βρήκε ο στραβός, μήτε πίσω μήτε μπρος.
λέγεται:

101: Ακριβά πουλάει ο χωριάτης και θαρρεί πως διαφορίζει.
σημαίνει πως :

102: Ακριβαίνεις; Λιγοστεεύω.
σημαίνει πως :

103: Ακριβός θαρρεί κερδίζει μα αστοχά και δεν το ξέρει.
σημαίνει :

104: Ακριβός και ψεύτης γρήγορα συμφωνούν.
σημαίνει πως :

105: Ακριβός κελλάρης, καλός κελάρης.
λέγεται:

106: Ακριβός στα πίτουρα και φτηνός στο αλεύρι.
λέγεται :

107: Αλαζονεία εμπόδιον σοφίας.
σημαίνει πως:

108: Αλάργα η πέτρα από το καράβι.
δηλώνει πως:

109: Αλαργινός ο κήπος δωριανά τα λάχανα
λέγεται :

110: Αλάργο αλάργο το φιλί, να έχει νοστιμάδα.
δηλώνει πως:

111: Αλάτι πάει στην αλυκή και φρύγανα στο λόγγο.
σημαίνει:

112: Αλάτισε τον κώλο του και ρώταει τι βρωμάει.
σημαίνει:

113: Αλαχ κερίμ στα τούρκικα, έχει ο Θεός ρωμαίικα.
λέγεται :

114: Αλέθει ο μύλος; Δώστου ν' αλέσει.
σημαίνει:

115: Αλεστικά, φουρνιάτικα κι ο νοικοκύρης άδειος
λέγεται :

116: Αλί (αλίμονο) που πάρει το σακί και πάει σ' άλλου πόρτα.
λέγεται :

117: Αλί από ᾿κείνον που δεν ξυέται με τα δικά του νύχια.
δηλαδή:

118: Αλί που το έχει η κούτρα του να κατεβάζει ψείρες.
λέγεται:

119: Αλί στον Αλή, που 'χασε το γάιδαρο του και πιλαλεί.
λέγεται :

120: Αλιά (Αλίμονο) στο νιο που δέρνεται, στο γέρο που κοιμάται.
εννοεί πως:

121: Αλίμονο σ' αυτόν που λείπει από τον γάμο του.
λέγεται:

122: Αλίμονο στο καλομάθητο μέχρι να κακομάθει.
σημαίνει πως :

123: Αλίμονο στον κοτσυφό, σαν του κοπεί η ουρά του κι όντε μαδεί η φτερούγα του, μαυροκουρέματά του.
λέγεται για:

124: Αλίμονο στους λαούς που έχουν ανάγκη από ήρωες.
εννοεί πως:

125: Αλίμονο της της κοιλιάς που 'χει κακό αφέντη.
εννοεί πως:

126: Αλίμονον που καρτερεί γιόμα απο δικούς και δείπνο απο γειτόνους.
λέγεται:

127: Άλλα αντ’ άλλα, της Παρασκευής το γάλα.
δηλώνει :

128: Άλλα είναι τα αρεσκούμενα και άλλα τα πρεπούμενα.
λέγεται :

129: Άλλα λέγω εγώ στη θειά μου κι άλλα λέει αυτή σε μένα.
λέγεται :

130: Άλλα λένε της ανέμης κι άλλα κλώθει και γυρίζει
λέγεται :

131: Άλλα λένε της καμπάνας, κι άλλα καμπανίζει εκείνη
λέγεται :

132: Άλλα λένε της κρησάρας, κι άλλα κρησαρίζει εκείνη
λέγεται :

133: Άλλα λογαριάζει ο γάιδαρος και άλλα ο γαιδουρόλατης.
λέγεται :

134: Άλλα μελετούν τα βόδια κι άλλα κρίνει ο ζευγολάτης
λέγεται :

135: Άλλα μου λεν τα χείλη σου και άλλα μου λεν οι φίλοι σου
λέγεται :

136: Άλλα σκαμπάζει ο γάιδαρος και άλλα ο γαιδουρολάτης
λέγεται :

137: Άλλα στα χείλη έχει και άλλα στην καρδιά.
λέγεται :

138: Άλλα τα λαλούμενα κι άλλα τα νοούμενα
λέγεται :

139: Άλλα τα λεγόμενα και άλλα τα βλεπόμενα.
σημαίνει πως :

140: Άλλα τα μάτια του λάγου και άλλα της κουκουβάγιας.
δηλώνει πως:

141: Άλλα ψάλλει η λύρα μου και άλλα το βιολί μου
λέγεται :

142: Αλλάζει χειρουργό σε σάπια πληγή.
λέγεται :

143: Άλλαξε ο Μανωλιός κι έβαλε τα ρούχα του αλλιώς.
λέγεται :

144: Άλλη δεν εγέννησε μον' η Μαρία το Γιάννη.
λέγεται :

145: Αλλιώς μας τα ‘λεγες παπά, πριν σε χειροτονήσουν.
λέγεται :

146: Αλλιώς μιλά ο ξαμάρτωτος κι αλλιώς ο αρματωμένος
εξήγηση :

147: Αλλιώς φωνάζει η κουκουβάγια και αλλιώς η κουρούνα.
σημαίνει:

148: Άλλο Γιάννης κι άλλο Γιαννάκης.
δηλώνει:

149: Άλλο δεν με εμάρανε παρά της άνοιξης το κρύο.
σημαίνει πως :

150: Άλλο δεν πρέπει του κουφού παρά μονάχα η λύρα.
λέγεται:

151: Άλλο δρόμο πάω εγώ και άλλο η φοράδα μου.
λέγεται:

152: Άλλο είναι η θωριά και άλλο η καρδιά.
σημαίνει πως:

153: Άλλο είναι τα γράμματα και άλλο η γνώση.
δηλώνει πως:

154: Άλλο είναι τα μισά κουκιά και άλλο τα μισοκούκια.
λέγεται:

155: Άλλο είναι το αμπέλι και άλλο το περβόλι.
δηλώνει πως:

156: Άλλο είναι το δανεικό και άλλο το γυρευτό.
λέγεται:

157: Άλλο είναι το κάτσε-κάτσε και άλλο το μανικοτράβα.
δηλώνει πως:

158: Άλλο έχει η γριά και βήχει.
λέγεται:

159: Άλλο να μην χαρεί ο εχθρός μου, παρά το θάνατο μου.
δηλαδή:

160: Άλλο να νογιώμαστε κι άλλο ν' αγαπιόμαστε.
σημαίνει πως:

161: Άλλο να πεις πολλά λόγια και άλλο να πεις τα κατάλληλα.
εννοεί πως:

162: Άλλο το βάρος της υπομονής για αυτόν που την ζητάει και άλλο γι' αυτόν που την κουβαλάει.
δηλώνει πως:

163: Άλλοι παπάδες ήρθανε, άλλα βαγγέλια φέραν
λέγεται :

164: Άλλοι σκάφτουν και κλαδεύουν κι άλλοι πίνουν και μεθούν.
σημαίνει :

165: Άλλοι σπερνουν και θερίζουν κι άλλοι τρων και μακαρίζουν.
λέγεται :

166: Άλλοι τα φαγαν τα σύκα κι άλλοι τα πληρώνουνε
σημαίνει:

167: Άλλος αγαπάει τον παπά και άλλος την παπαδιά.
σημαίνει:

168: Άλλος ανάφτει τη φωτιά, κι άλλος την ανεμίζει.
σημαίνει:

169: Άλλος δεν ξέρει το κακό του, παρ εκειός που το βαστάει.
σημαίνει:

170: Άλλος είναι ο τράγος του Ψηλορείτη και άλλος του κάμπου.
δηλώνει πως :

171: Άλλος έφαγε τα σύκα κι άλλος τα πληρώνει.
λέγεται:

172: Άλλος έχει το όνομα και άλλος την χάρη.
σημαίνει πως:

173: Άλλος ήχασκε και άλλος μετάλαβε.
δηλώνει πως :

174: Άλλος καλομαχεί και άλλος ψυχομαχεί.
σημαίνει πως:

175: Άλλος Πάσχα κι άλλος χάσκα
σημαίνει πως :

176: Άλλος πίνει κι άλλος μεθά.
σημαίνει πως:

177: Άλλος τον λούζει κι άλλος τον χτενίζει.
λέγεται:

178: Άλλος τρώγει κι άλλος τρέφεται.
λέγεται:

179: Άλλοτε προπωλούσαμε και τώρα τυρί αγοράζουμε.
λέγεται:

180: Αλλού βαρούν τα κούρταλα κι αλλού γινετ ο γάμος
σημαίνει :

181: Αλλού βροντούν οι κανονιές κι αλλού χτυπούν τα βόλια.
περιγράφει:

182: Αλλού κοιτάζεις δέσποτα κι αλλού σταυροκοπιέσαι
λέγεται :

183: Αλλού με τρίβεις δέσποτα κι αλλού εγώ πονάω.
λέγεται :

184: Αλλού με τρίβεις Μάρω μου κι αλλού έχω εγώ τον πόνο.
σημαίνει:

185: Αλλού ο παπάς κι αλλού τα ράσα του.
λέγεται :

186: Αλλού παίζουν τα όργανα κι αλλού χορεύει η νύφη.
λέγεται:

187: Αλλού πατά κι αλλού βρίσκεται.
λέγεται:

188: Αλλού τα κακαρίσματα κι αλλού γεννούν οι κότες.
σημαίνει πως:

189: Αλλού το όνειρο και αλλού το θαύμα
σημαίνει :

190: Αλλού χτυπάει το νερό κι αλλού βροντά ο μύλος
σημαίνει :

191: Αλλουνού παπά ευαγγέλιο.
σημαίνει:

192: Άλλων ιατρός πληγών, αυτός γεμάτος.
λέγεται :

193: Αλογάριαστος πραγματευτής, καθάριος διακονιάρης.
σημαίνει πως :

194: Άλογο από ράτσα δεν κλωτσάει.
σημαίνει :

195: Αλωπεκίζει προς αλώπεκα.
σημαίνει:

196: Αμ' έπος αμ' έργον.
σημαίνει:

197: Άμα τη γελάς τη γη, σε ξεχνάει στο αλώνι.
δηλώνει πως:

198: Άμα αφουγκράζεσαι καλά, όμορφα κουβεντιάζεις.
δηλαδή:

199: Άμα γεράσει ο διάβολος, καλογερεύει.
δηλώνει πως :

200: Άμα δεν κατές να 'φαίνεις, τα μασούρια ήτνα τα βάνεις.
λέγεται :

201: Άμα ζεις και δίνεις πράμα, θέλεις μια με την καμπάνα
δηλώνει πως:

202: Άμα θέλει ο θεός να χάσει τον μέρμηγκα του δίνει φτερά.
δηλαδή:

203: Άμα θωρείς φαί να τρως κι άμα θωρείς ξυλιές να φεύγεις
συμβουλεύει:

204: Άμα λεφτά δεν έχει μιλιά δεν έχεις.
τονίζεται:

205: Άμα μπεις στον χορό θα χορέψεις.
σημαίνει πως:

206: Άμα ντρέπεσαι βάλε κόσκινο στη μούρη σου.
σημαίνει πως:

207: Άμα πάει το χέρ' στο β'ζι, χαιρετίσματα στου μ' νι. (Θεσσαλία)
σημαίνει πως:

208: Άμα παίζεις με γάιδαρο, τις κλωτσιές δεν τις γλυτώνεις.
λέγεται:

209: Άμα παρατεντώσεις το σκοινί θα σπάσει.
σημαίνει πως:

210: Άμα πας με ένανε που φορεί ρεπούμπλικά να βάλεις κι εσύ τραγιάσκα.
δηλώνει πως:

211: Άμα πεθάνω εγώ, φούρνος να μην καπνίσει.
δηλώνει πως:

212: Άμαθος από παλάτι είδε φούρνο και εθαμάχτει.
λέγεται :

213: Άμαθος βρακεί εφόρει, κάθε βήμα το εθώρει.
σημαίνει πως:

214: Αμαρτία λεγομένη, η μισή συγχωρεμένη.
δηλώνει πως :

215: Αμαρτία ξομολογημένη, αμαρτία δεν λογάται
δηλώνει πως :

216: Αμαρτίαι γονέων παιδεύουσι τέκνα
σημαίνει:

217: Άμε κάθου γύρευε.
λέγεται:

218: Άμε λούσου και χτενίσού και βγάλε το από το νου σου.
λέγεται:

219: Άμε μανίτσα μου εκείθε, έλα γυναικίτσα μου εδώθε. (Ποντιακή)
σημαίνει πως:

220: Αμέτε ξένοι ν' αγιάσετε και σεις δικοί μου να λωβιάσετε.
λέγεται:

221: Αμόνι είσαι, υπέμενε.. γίνε σφυρί και βάρα.
συμβουλεύει πως:

222: Αμπέλι φυτεμένο, σπίτι κτισμένο, και χήρα γυναίκα.
λέγεται:

223: Αν αρτυθείς να είν᾿ αρνί, αν κλέψεις ναν᾿ χρυσάφι κι αν αγαπήσεις και καμιά, να τη ζηλεύει η γειτονιά.
δηλώνει πως:

224: Αν αρτυθείς να είν’ αρνί, αν κλέψεις να 'ναι χρυσάφι κι αν αγαπήσεις και καμιά, να τη ζηλεύει η γειτονιά.
έκφραση:

225: Αν γειτονέψεις με κουτσό, θα μάθεις να κουτσαίνεις.
σημαίνει πως :

226: Αν δε βρέξει πως θα ξαστερώσει;
δηλωνει πως:

227: Αν δε γεμίσει το σακί πώς θα το πεις γεμάτο;
λέγεται :

228: Αν δε γίνει κανείς δούλος, πώς θα γίνει αφέντης
εννοεί πως:

229: Αν δε δουλεύει το μυαλό, τα χέρια δε δικάνε.(φτάνουν)
δηλώνει πως:

230: Αν δεν αστράψει δεν βροντά, αν δεν βροντά δεν βρέχει.
σημαίνει πως :

231: Αν δεν βλαστημούσε, θα μιλούσε με τους αγγέλους.
λέγεται:

232: Αν δεν βρέξεις τα πόδια σου, ψάρι δεν τρως
δηλωνει πως:

233: Αν δεν γεμίσει το ξεστί, το σακί πως θα το πεις γεμάτο;
σημαίνει:

234: Αν δεν δείχνει η γίδα, δείχνει το κέρατό της.
σημαίνει πως:

235: Αν δεν δώσεις δεν αγιάζεις.
λέγεται:

236: Αν δεν έβρεξε, ψιχάλισε.
λέγεται:

237: Αν δεν είναι νωπό, ας είν' και παστωμένο.
σημαίνει πως:

238: Αν δεν εύρει το χειρότερο, δεν θα πεθυμήσει το καλύτερο.
λέγεται:

239: Αν δεν έφαγε ο κώλος του κατράμι, ναύτης δεν είναι.
σημαίνει πως:

240: Αν δεν έχεις γέρο, αγόρασε.
δηλώνει:

241: Αν δεν έχεις νύχια να ξυστείς, μην περιμένεις να σε ξύσουν οι άλλοι.
σημαίνει :

242: Αν δεν θες κακό να ακούσεις, μάθε καλά να λες.
υποδεικνύει πως:

243: Αν δεν θολώσει, δεν λαγαρίζει.
σημαίνει πως:

244: Αν δεν θολώσει, δεν λαγαρίζει.
σημαίνει πως:

245: Αν δεν κοπιάσεις γόνατα, καρδιά δεν θεραπεύεις
δηλώνει πως:

246: Αν δεν μπει το νερό στ' αυλάκι, δεν ποτίζεται ο κήπος
εννοεί πως:

247: Αν δεν ξοδιάσεις, δεν σοδιάζεις.
σημαίνει:

248: Αν δεν παινέψεις το σπίτι σου, θα πέσει να σε πλακώσει.
εννοεί πως:

249: Αν δεν σ' αρέσει γρύλωνε (γούρλωνε)
λέγεται:

250: Αν δεν τ᾿ αργάσεις το πετσί, παπούτσι δεν το κάνεις.
σημαινει:

251: Αν δεν ταίσεις, δεν τρως.
εννοεί πως:

252: Αν δεν την στολίσεις με ψευτιές, ντρέπεται να βγει όξου η αλήθεια.
εννοεί πως :

253: Αν δεν φας θεριό, δεν θεριεύεις
λέγεται:

254: Αν είναι βαρύ το φόρτωμα, καρτέρει απανωγόμπι.
δηλώνει πως:

255: Αν είναι παπάς στην εκκλησιά, η αυγή θα τονε δείξει.
σήμαινει :

256: Αν είναι ρόδο, θα ανθίσει.
δηλαδή:

257: Αν είναι τα αρνιά σου αμέτρητα, πες πως αρνιά δεν έχεις.
σημαίνει πως :

258: Αν είσαι και παπάς, με την αράδα σου θα πας.
δηλώνει πως:

259: Αν είχα τυρί, προσφάγι δεν θα ζητούσα.
λέγεται:

260: Αν είχαμε ψωμί και κρεμμύδια, η γειτόνισσα μας εδάνειζε την χύτρα.
λέγεται:

261: Αν είχε η ζούρλα κέρατα θα φαινόταν σε όλους.
εννοεί πως :

262: Αν είχε η ζούρλα κέρατα, θα φαινόταν σε όλους.
σημαίνει πως :

263: Αν είχε η ζούρλα κέρατα, θα φαινότανε σε όλους.
δηλώνει πως:

264: Αν είχε η κουρούνα γνώση, μας εδάνειζε καμπόση.
λέγεται:

265: Αν είχε μαμή, γλίτωνε το παιδί.
σημαίνει πως:

266: Αν ελογάριαζε ο λύκος τ’ αχνάρια του, έπεφτε και ψόφαε.
υπονοεί πως :

267: Αν ένα φίδι σ' αγαπά, κάνε το και εσύ βραχιόλι.
δηλαδή:

268: Αν επιμένεις να καταθέτεις τακτικά το μικρό πάνω στο μικρό, τότε θά γίνει κάτι μεγάλο.
δηλώνει:

269: Αν έχεις κάτω Θεό, έχεις και πάνω Θεό. Δεν έχεις κάτω Θεό, δεν έχεις και πάνω Θεό.
δηλώνει πως:

270: Αν έχεις τύχη διάβαινε και ριζικό περπάτει.
λέγεται :

271: Αν η αγκούσα φώναζε, να 'χες αυτιά να βούλωνες.
σημαίνει πως :

272: Αν η σκύλα δεν κουνήσει την ουρά της, τα σκυλιά δεν παν κοντά της.
λέγεται :

273: Αν ήταν η ζήλια ψώρα, θα γέμιζε όλη η χώρα.
δηλώνει πως:

274: Αν κάθεσαι στην θέση σου, κανείς δεν σε σηκώνει.
λέγεται:

275: Αν κάθεσαι στην μπάντα σου, κιανείς δεν σε σηκώνει.
υποστηρίζεται πως :

276: Αν κλέψεις, κλέψε μάλαμα, κι αν πάρεις, πάρε ασήμι.
εννοεί πως:

277: Αν κρεμάσουν τους μαστόρους, άδικα θα σε κρεμάσουν.
λέγεται:

278: Αν κυνηγάς πολλούς λαγούς κανένα δεν θα πιάσεις.
λέγεται:

279: Αν λέει ότι τού λένε, δεν φταίει ο αποκρισιάρης.
δηλώνει πως:

280: Αν λείψει το λαδάκι μου, θα δω τις μαγειριές σου.
σημαίνει πως:

281: Αν λογάριαζε ο λύκος τα χνάρια του, θα ψόφαγε απο την πείνα.
σημαίνει:

282: Αν μ αγαπά η μάνα μου, της μοίρας είναι κι εκείνο.
λέγεται για :

283: Αν μ αγγίξεις στην ουρά, θα σ' αγγίξω στην καρδιά.
σημαίνει:

284: Αν με γελάσει μια φορά ντροπή δική του, αν με γελάσει 2 φορές ντροπή δική μου.
σημαίνει πως:

285: Αν μιλάς και δεν σ΄ακούνε, πάντεχε στον μύλο είσαι.
σημαίνει:

286: Αν μπήχνω κι αν δε μπήχνω απ΄το ντορβά μου μπήχνω.
δηλώνει πως:

287: Αν μπορείς να δεις τον σβέρκο σου τότε θα δεις και μένα.
εννοεί πως:

288: Αν μπορείς να φιλήσεις την κυρά, μη φιλάς ποτέ την δούλα.
σημαίνει πως:

289: Αν ξαναγινόμουν νύφη, θα ξερα πώς να καμαρώνω (ή να χαιρετάω).
σημαίνει πως :

290: Αν οι ευχές αλήθευαν, κι ο διακονιάρης πλούσιος θα ήταν.
σημαίνει πως:

291: Αν πεθάνω από συνάχι, τύφλα να έχει η πανούκλα
λέγεται για :

292: Αν πεινάει ο ακαμάτης ψυχοπόνεση δεν έχει.
σημαίνει πως :

293: Αν σ’ απατήσει η μαργιολιά, τη γνώση τι την θέλεις;
λέγεται:

294: Αν σα αρέσει κάβουρα, ξαναπάς στα κάρβουνα
λέγεται:

295: Αν σου χαρίζουν δαμάλι δένε το από το λαιμό, αν σου χαρίζουν δαχτυλίδι άπλωνε το δάχτυλο.
σημαίνει πως :

296: Αν το λες και δεν το κάνεις, μόνο την τιμή σου χάνεις.
τονίζει πως:

297: Αν φταίω εγώ να σκάσει ο άνδρας μου κι αν φταίει ο άνδρας μου να σκάσει εκείνος.
λέγεται :

298: Αν χτυπάς με και πονώ, καταριέμαι σε κι εγώ.
λέγεται :

299: Αν χωρατεύεις με τον γάιδαρο, θα σε χτυπήσει στο πρόσωπο με την ουρά του.
σημαίνει πως:

300: Αναβάστα γριά το γέρο, να τον έχουμε στο θέρος.
λέγεται :

301: Αναγέλασε ο μυξιάρης τον καημένο τον σαλιάρη.
λέγεται :

302: Αναγελούμε δεκαοχτώ και μας γελάνε χίλιοι.
λέγεται:

303: Ανάθελα ξεκίνησε και θελητά του πήγε.
λέγεται :

304: Ανάθεμα που βρει καιρό κι άλλο καιρό ανιμένει, γιατί ο καιρός τα πράματα ξανάστροφα τα φέρνει.
δηλώνει πως :

305: Ανάθεμα την αντρειά που πονηριά δεν έχει.
υποστηρίζεται πως :

306: Ανάθεμά τον τον κατήφορο μπροστά στον ίδιο δρόμο.
λέγεται:

307: Ανάθρεψε κόρακα να σου βγάλει το μάτι.
λέγεται:

308: Ανακατεμένα γνέματα κακοφταιχμένα πανιά.
σημαίνει πως :

309: Ανακατεύεσαι με τα χώματα, θα μπουν στα μάτια σου
δηλώνει πως :

310: Ανακατώθη κι η φακή με τα μαγειρεμένα.
λέγεται:

311: Ανάκουγε ο Θεός τους κοράκους, θα ψοφούσαν όλοι οι γάιδαροι.
δηλώνει πως:

312: Ανάμεσα στα δυο μαντριά εψόφησε ο σκύλος μας.
λέγεται:

313: Ανάξιος έβαλε βρακί κι ερωτά για που χορός κρατεί.
σημαίνει πως :

314: Ανάρια ανάρια όπου αγαπάς, πολύ να σ΄αγαπούνε.
δηλαδή :

315: Αναστενάζει και δειπνά, κλαίει και γευματίζει.
λέγεται :

316: Άναψε γυναίκα λύχνο να κουρέψουμε τα πρόβατα.
λέγεται:

317: Άναψε ο γιαλός και κάηκαν τα ψάρια.
λέγεται:

318: Άναψε το κερί να κουρέψω πέντε αρνιά.
λέγεται :

319: Άναψε το κερί να κουρέψω πέντε δέκα (πρόβατα εννοεί)
λέγεται:

320: Άναψε το λιχνάρι σου προοτού σε βρει η νύχτα.
σημαίνει πως :

321: Άνδρα θέλω κι ας είναι και κούτσουρο.
σημαίνει πως:

322: Άνδρα θέλω τώρα τονε θέλω.
λέγεται:

323: Άνδρα μου, ή εσύ να πεθάνεις ή εγώ να χηρέψω.
λέγεται :

324: Άνδρας είσαι φόβο δίνεις, κι όπου πας ξυλιές μαζεύεις.
σημαίνει πως:

325: Άνδρας όπου γεννηθεί και γυναίκα όπου παντρευτεί (ή φιληθεί)
δηλώνει πως :

326: Ανε ξεφύγω του μαύρου, δε γλυτώνω του γαλανού.
λέγεται :

327: Ανεγυριστικά μιλώ κι αν έχεις νου το γροίκα.
δηλαδή:

328: Άνεμος που δεν μποδίζει, άφησε τον κι ας βουίζει.
δηλαδή :

329: Άνεμος τηγανισμένος, χιόνι στο τσουβάλι.
λέγεται:

330: Ανέμυαλη νοικοκυρά της γειτονιάς χαλεύτρα.
λέγεται:

331: Ανέπιασε τον αγαθό να πει τα μυστικά του.
σημαίνει πως:

332: Άνεργος και οκνηρός ομοιάζουν και οι δυό.
εννοεί πως :

333: Ανέφερες τον σκύλο, πάρε και το ξύλο.
σημαίνει:

334: Άνθρωπο βλέπεις, καρδιά δε γνωρίζεις.
σημαίνει πως :

335: Άνθρωπος αγράμματος ξύλο απελέκητο.
δηλώνει :

336: Άνθρωπος αδούλευτος θεοκαταραμένος.
σημαίνει πως :

337: Άνθρωπος ανθρώπου λύκος.
σημαίνει πως :

338: Άνθρωπος βαρυορίζικος, ατός του κι απατός του, κάνει κακό της μοίρας του, που δεν το κάνει ο εχθρός του.
λέγεται :

339: Άνθρωπος με μουστάκια και γυναίκα με βυζιά συμβουλές δεν θέλουν.
δηλώνεται πως:

340: Άνθρωπος ο πολύβουλος και Θεός ο κοψιβούλης,
λέγεται:

341: Άνθρωπος που 'ναι αχόρταγος ποτέ του δεν χορταίνει.
δηλώνει πως :

342: Άνθρωπος που δεν βλάφτει, και δεν ωφελεί.
λέγεται:

343: Ανθρώπου παρακάλεση μοιάζει με αγγαρεία.
σημαίνει πως:

344: Ανμ δεν αδειάσεις, δεν γεμίζεις.
εννοεί πως:

345: Ανοικτό λάκκο θωρείς; Κιανείς θα πέσει μέσα.
εννοεί πως:

346: Αντάμα δεν μονιάζουμε και χώρια κακά είναι
λέγεται:

347: Αντάμα κουβεντιάζουμε και χωριστά ακούμε -ή καταλαβαίνουμε-.
Λέγεται :

348: Αντάμα ομιλούμε και χωριστά ακούμε.
λέγεται:

349: Αντάμα πάμε Δέσποτα, και πάμε όπου ορίζεις.
λέγεται:

350: Αντί για λαγό, έβγαλε αρκούδα.
λέγεται:

351: Αντί να βγει από την πόρτα βγαίνει από το παράθυρο.
λέγεται :

352: Αντί να βογκάει ο γάιδαρος βογκάει ο καβαλάρης.
λέγεται :

353: Άντρας γέρος, γυναίκες νιές, πάντα κάνουνε κακιές δουλειές.
δηλώνει πως:

354: Ανύπαντρος προξενητής για λόγου του γυρεύει.
λέγεται :

355: Άνω ποταμών.
δηλαδή:

356: Αξίzει η γεροντόκοτα σαράντα πουλαδίτσες,
σημαίνει:

357: Αξίζει ο άνθρωπος όσο συλλογίζεται.
σημαίνει πως :

358: Αξιώθηκεν η νύφη μας το Σάββατο το βράδυ.
λέγεται:

359: Απ αγάπη του καλού μου δεν τον είδα αν έχει γένια.
λέγεται :

360: Απ το 'είπε' ως το 'κάμε', μεγάλη η διαφορά.
εννοεί πως:

361: Απ΄όλα τα μυρωδικά, κάλλιο μυρίζει η μάνα.
δηλαδή:

362: Απ᾿ τον κακό τσομπάνο βδελλιάζουν τα πρόβατα.
εννοειται πως:

363: Απ' αγάπη την επήρε ο κοχλιός την πεταλούδα.
λέγεται:

364: Απ' αυτά που λες κυρά μου, χορτασμένη είν' η κοιλιά μου.
λέγεται :

365: Απ' αφουγκράζεται πολλώ, τονε κάνουνε λωλό.
δηλαδή:

366: Απ' έξω απ' τη μανίκα μου κι ας είναι και μανίτσα μου.
δηλαδή :

367: Απ' έξω μπέλα μπέλα κι από μέσα δεν ωφέλα.
λέγεται για:

368: Απ' έξω μπέλλα κι από μέσα κατσιβέλλα.
δηλώνει:

369: Απ' έξω πρόβατο κι απο μέσα λύκος.
λέγεται:

370: Απ' την αγάπη την πολύ ξέχασα το όνομα σου.
λέγεται :

371: Απ' το αυγό στην όρνιθα κι απ' το αρνί στο βόδι.
σημαίνει πως:

372: Απ' το δούλο γνωρίζεται ο αφέντης.
σημαίνει πως:

373: Απ' τον καιρό που δεν ακούς, ως κι εγώ κουφάθηκα.
σημαίνει πως :

374: Απ' του Αη Γιωργιού και πέρα, δος του φουστανιού σου αέρα.
δηλαδή:

375: Απανωθιό του κερατά, ξυλιές του βγαίνουν κιόλας.
λέγεται :

376: Απελπισμένο κάτεργο σε στέρεο λιμάνι.
λέγεται :

377: Άπιαστα πουλιά χιλιάδες στον μπαρά.
σημαίνει πως :

378: Απιαστα πουλιά, χίλια στον παρά.
λέγεται :

379: Άπιαστα πουλιά, χίλια στον παρά.
λέγεται :

380: Άπλυτα και κρίματα γρήγορα μαζεύονται
εννοεί πως:

381: Από αγάπη κανείς δεν χόρτασε.
σημαίνει πως:

382: Από αγάπη του καλού μου δεν τον είδα αν έχει γένεια.
λέγεται :

383: Από αγκάθι βγαίνει ρόδο κι από ρόδο βγαίνει αγκάθι.
σημαίνει πως :

384: Από γάιδαρος αναγνώστης
λέγεται :

385: Απο γουρουνίσιο ασκί κρασί δεν πίνεις.
σημαίνει πως :

386: Από δήμαρχος κλητήρας
λέγεται :

387: Από δυο λιθάρια βγαίνει το αλεύρι.
δηλώνει πως:

388: Από ένα αρνί δεν βγαίνουν δυο τομάρια.
δηλωνει πως:

389: Από κακό εργόχειρο, δουλειά δεν απομένει.
δηλώνει πως :

390: Από καλοσύνη του δεν πάει κανείς στο αναγκαίο.
δηλαδή:

391: Από κει που πήδησε η κατσίκα θα πηδήσει και το κατσικάκι.
σημαίνει πως:

392: Από κοιλιάς της μάνας του.
λέγεται:

393: Από λαγό τυρί κι απ’ αλαφίνα γάλα.(ζητάει)
λέγεται:

394: Από Μάρτη καλοκαίρι και από Αύγουστο χειμώνα.
δηλώνει :

395: Από μήλο ως το αυγό, να κι ένα λουκάνικο.
λέγεται :

396: Από μια τρίχα κρέμεται.
εννοεί πως:

397: Από μικρό κι απο ζουρλό μαθαίνεις την αλήθεια.
εννοεί πως:

398: Από μυλωνάς δεσπότης.
λέγεται :

399: Από όλα τα κακά, η φτώχεια ζυγίζει ελαφρότερα.
δηλαδή:

400: Από όλα τα μυρωδικά, κάλλιο μυρίζει ο φούρνος, κι απ' όλα τα λαλούμενα, κάλλιο λαλάει η κανάτα.
λέγεται:

401: Από όπου κι αν τον πιάσεις, τα χέρια σου θα λερώσεις.
λέγεται :

402: Από όπου πηδήξει η αίγα, πηδά και το ριφάκι της.
εννοεί πως:

403: Από πίτα που δεν τρως τι σε νοιάζει κι αν καεί.
λέγεται :

404: Από πού, και πώς, και πόσα;
Απ΄ΑΘήνα, Θόδωρος, πεντακόσια.
λέγεται :

405: Από σιγανό ποτάμι, σήκωνε τα ρούχα σου και πέρνα.
δηλώνει πως:

406: Από σιγανό ποταμό ψηλά τα ρούχα.
λέγεται :

407: Από τα αλώνια στα σαλόνια.
λέγεται :

408: Από τα αυτιά δεν κουτσαίνει η καμήλα.
λέγεται :

409: Από τα γένια σοφός.
λέγεται :

410: Από τα δίκια γλίτωσες, τ' άδικα θά σε πνίξουν.
εννοεί πως:

411: Από τα λόγια ίσαμε τα έργα είναι πολύ αλάργο.
δηλαδή:

412: Από τα μάτια του φωτιά κι από το στόμα μέλι.
έκφραση που λέγεται:

413: Από τα σύκα ως τα σταφύλια.
δηλαδή:

414: Από τη γη βγαίνει το χρυσάφι κι από το σκουλήκι το μετάξι.
δηλώνει πως:

415: Από τη δουλειά γνωρίζεται ο τεχνίτης.
δηλώνει πως :

416: Από τη μάνα ως τη μαμμή, εχάθει το παιδί.
λέγεται :

417: Από τη φωτιά στα κάρβουνα.
δηλώνει πως :

418: Από την πόλη έρχομαι και στην κορφή κανέλα.
δηλώνει:

419: Από της μυλωνούς τον απαυτό, ορθογραφία μη γυρεύεις.
λέγεται :

420: Από το αυτί και στον δάσκαλο.
σημαίνει πως:

421: Από το γάμο έρχομαι και τρέμω απ' τη πείνα.
λέγεται:

422: Άπό το ένα αυτί μπαίνει και απο το άλλο βγαίνει.
έκφραση:

423: Από το κεφάλι βρωμάει το ψάρι.
εννοεί πως:

424: Από το κουπί στον κλήρο
λέγεται :

425: Από το ολότελα καλή κι η Παναγιώταινα.
δηλώνει πως :

426: Από το ποτήρι ως το στόμα πολλά μπορούν να συμβούν.
δηλώνει :

427: Από το στόμα κόρακα μονάχα κρα θ' ακούσεις.
σημαίνει ότι :

428: Από τον άδη φως;
σημαίνει:

429: Από τον ακριβό είδα απο τον άσωτο όχι.
εννοεί:

430: Από του διαβόλου την αυλή ούτε ερίφι ούτε αρνί.
σημαίνει πως :

431: Από του ζουρλού τον γάμο μόνο οι λυπημένοι λείπουνε.
:

432: Από χειλη βγαίνει λόγος και σε χίλιους καταντάει
δηλώνει πως :

433: Από χείλη βγαίνει ο λόγος και σε χίλιους καταντάει.
δηλώνει πως:

434: Απο χορτασμένο και φαγά, μην γυρεύεις φαϊτό.
δηλώνεται πως:

435: Απόκρεψε ο καλόγερος, κουκιά του μαγειρεύουν.
σημάινει πως :

436: Αποκριές και χωρίς τούμπανα.
λέγεται:

437: Αποό κοράκου στόμα κρα θα ακόυσεις
δηλαδή:

438: Απορία ψάλτου βηξ.
λέγεται:

439: Απού ΄ναι γέρος κουζουλός, από τα νιάτα το 'χει.
δηλώνεται πως:

440: Απου 'βρε φίλο μπιστικό, μεγάλο ήβρε θησαυρό.
δηλαδή:

441: Απού 'φαε το μέλι, είναι γνοιασμένος.
λέγεται :

442: Απου 'χει μέρες δεν τις χάνει.
σημαίνει πως:

443: Απού 'χει μύγα μυγιάζεται.
δηλώνει πως :

444: Απού 'χει σείεται κι απού δεν έχει ξύεται.
δηλώνει πως :

445: Απού 'χει την υπομονή, τρώει το αυγό σφουγγάτο, κι από δεν έχει 'πομονή, τρυπά το και ρουφά το.
δηλώνει :

446: Απού αναγυρίζει τα πηλά, στη μέση πέφτει και βουλά.
σημαίνει :

447: Απού βρίσκει και φιλεί, μούντζες του αν παντρευτεί.
σημαίνει :

448: Απού γυρεύει βρίσκει κι απού ρωτά μαθαίνει.
δηλαδή:

449: Απού δεν βρει παραγωνιό, παραγωνιό δεν κάνει.
δηλαδή:

450: Απού δεν έχει κοπέλια, έχει μόνο έναν καημό.
εννοεί :

451: Απού δεν έχει ό,τι αγαπά, ας αγαπά ό,τι έχει.
δηλώνει πως:

452: Απού δεν έχει χτίσει και δεν έχει παντρέψει, δεν πιστεύει του αλλουνού.
εννοεί πως:

453: Απού έχει πολύ πιπέρι, βάνει και στα λάχανα.
εννοείται πως:

454: Απού θέλει να αγαπήσει, πρέπει να κακοπαθήσει.
δηλώνει πως :

455: Απού θέλει να φάει πολλά, πνίγεται.
εννοεί πως:

456: Απού κάθεται μαργώνει, κι απού πορπατεί μαζώνει
σημαίνει :

457: Απού καμε ηγούμενος ήκαμε και κελλάρης, και κάτεχεν ο γούμενος ήντα ΄κανε ο κελλάρης.
εννοεί πως :

458: Απού καταγίνεται στην δουλειά δεν έχει ανάγκη από κληρονομιά.
υποστηρίζεται πως :

459: Απού κοπελομάθει, δεν γεροντοξεχνά.
δηλαδή:

460: Απού ντρέπεται κακά ζει.
εννοεί πως:

461: Απού πεινά θωρεί ψωμιά κι απού διψά ποτάμια.
δηλώνει πως :

462: Απού ποθαίνει με πολλούς, θάνατο δε φοβάται.
δηλώνει πως :

463: Απού πράξει με τον λύκο, λύκος γίνεται κι εκείνος.
δηλώνει πως :

464: Απού σκοντάψει το πρωί, ολημερίς σκοντάφτει.
δηλώνεται πως:

465: Απού φελά, παντού φελά
σημαίνει πως :

466: Απού χει οζά έχει ν-τα, κι απού τα βόσκει τρώει ν-τα.
δηλώνεται πως:

467: Απού ψηλοπετά, χαμηλοκαθίζει.
δηλώνει πως :

468: Άραγε ξανακούστηκε χοίρου τριχιά μετάξι, και του κακόσειρου παιδί να ΄χει ανθρωπιά και τάξη;
λέγεται :

469: Αργό μυαλό, εργαστήρι του διαβόλου
σημαίνει:

470: Αργοκίνητο καράβι κάθε χρόνο και ταξίδι.
λέγεται για :

471: Αρνί που βλέπει ο θεός ο λύκος δεν το τρώει.
σημαίνει πως :

472: Αρνί που δεν βελάζει γάλα δεν τρώει.
σημαίνει πως :

473: Άρπαξε να φας και κλέψε να έχεις.
λέγεται :

474: Αρφανή στα σπάργανα και στο στεφάνι χήρα.
λέγεται :

475: Αρχοντιά με δίχως έχεις, φάσκελά του που την έχει.
δηλώνει πως :

476: Ας είναι έξω από την ποδιά μου κι ας είναι τσή αμπλάς μου.
σημαίνει :

477: Ας είναι λωλός που λέει, και φρόνιμος που ακούει.
σημαίνει πως :

478: Ας έχει ο γάιδαρος φωνή, για ψάλτη δεν τον κράζουν.
εννοεί πως:

479: Ας έχομε άλογα κι ας τρώνε πέτρες.
λέγεται:

480: Ας έχω κόκορα στην αυλή κι ας μην λαλάει.
λέγεται:

481: Ας ήμουν εγώ ήλιος και θα ζέσταινα όλο τον κόσμο.
λέγεται:

482: Ας ήμουν νιος και να 'ξερα, γέρος και να μπορούσα.
δηλώνεται πως:

483: Ας ήξερα δυο γράμματα κι ας ήμουν μ' ένα μάτι.
δηλώνει :

484: Ας μ’ αγαπούν οι επίσκοποι, κι ας με μισούν οι διάκοι.
σημαίνει πως :

485: Ας με λένε Βοϊβοντίνα κι ας ψοφώ από την πείνα
λέγεται:

486: Ας με πλουτύνει η μοίρα μου, κι εγώ μορφαίνω ατή μου.
σημαίνει :

487: Ας πάει και το παλιάμπελο.
έκφραση που :

488: Ας πάει κι αυτό το φίλημα με το Χριστός Ανέστη .
εκφράζει πως :

489: Ας τον βαρεί το κύμα του.
δηλώνει πως :

490: Ασημένια μου λαλιά, χρυσή μου βαυβαμάρα.
:

491: Ασθενής και οδοιπόρος αμαρτίαν ουκ έχει.
δηλώνει πως:

492: Άσκεφτος ο νους, διπλός ο κόπος.
σημαίνει πως :

493: Ασκημοφόργειε και μην εργάς.
σημαίνει :

494: Άσκοπος ο νους, διπλός ο κόπος.
δηλαδή:

495: Άσπορος αγρός, αμέριμνος οικονόμος
λέγεται:

496: Άσπρα μου γρόσια στις μαύρες μου μέρες.
δηλώνει πως:

497: Άσπρα στο πουγγί, ψάρια στο βουνί
δηλώνει πως:

498: Άσπρο χαρτί, μαύρα γράμματα.
λέγεται:

499: Άσπρος ήλιος, μαύρη ημέρα.
λέγεται :

500: Άσωστα τα βάσανά του, μ᾿ άσωστα και τα κακά του
λέγεται :

501: Αυγή στη δουλειά και νωρίς στη φαμελιά.
δηλώνει πως:

502: Αύριο λούζουν τον γαμπρό και τραγουδούν τη νύφη
λέγεται:

503: Αυτά να τα λες εκεί που βουίζει το ποτάμι.
δηλαδή:

504: Αυτός που μπρος μας νίβεται/πλένεται μ εμάς θέλει να φάει
λέγεται :

505: Αυτός που υπολογίζει λιγότερο, απατιέται λιγότερο.
σημαίνει:

506: Αφέντης ένας και πολύς, και χίλιοι φίλοι λίγοι
εννοεί πως:

507: Αφήσαμε το γάμο και πάμε για πουρνάρια.
λέγεται:

508: Αφήσανε τα ήμερα και κυνηγούν τα άγρια.
λέγεται:

509: Άφησε γεια της φτώχειας.
έκφραση:

510: Άφησε εκέινα που ξέρεις και πιάσε αυτά που βρήκες.
εννοεί πως:

511: Άφησε με να σε αφήσω.
έκφραση:

512: Άφησε την προβιά και το μαλλί σε φτάνει
λέγεται :

513: Άφησε τον γάμο και πήγε για πουρνάρια.
εννοεί πως:

514: Άφησε τον γάμο και πήγε για πουρνάρια.
εννοεί πως:

515: Αφορμή δεν είχαμε και την διακονέψαμε
λέγεται:

516: Αφορμή ζητά ο χάρος να καλέσει τον κουμπάρο.
λέγεται:

517: Αφορμή θέλει ο σπασμένος πως πονεί η αρχηδαριά του.
δηλαδή:

518: Αφότου γέννησε η γουρούνα, χλωρό σκατό δεν έφαγε.
εννοεί πως:

519: Αφότου γεράσει το δεντρί, ξεράδια δεν του λείπουν.
δηλώνει πως:

520: Αφότου παντρεύτηκε η κόρη μας, γαμπροί παρουσιάζονται.
λέγεται:

521: Αφού απόκλαψαν όλοι, δάκρυσε κι η χήρα.
λέγεται για:

522: Αφού περάσει Σάββατο, πίτα μην περιμένεις.
σημαίνει :

523: Άφρακτος κήπος, έρημα τα λάχανα.
δηλώνεται πως:

524: Αχάριστο ελεείς, νεκρό θυμιατίζεις.
δηλαδή:

525: Αψά -δυνατά- παπά ξεκίνησες και δεν το βγάζεις πέρα
λέγεται για :