|
ΑΡΧΙΚΗ ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΕΠΟΜΕΝΟ ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ που αρχίζουν με Π δηλώνει πως : 2: Πάγω να πω τον πόνο μου και λέω την πομπή μου. σημαίνει: 3: Πάει ανάποδα, σαν τον κάβουρα. λέγεται : 4: Πάει για μαλλί και γυρίζει κουρεμένος, λέγεται : 5: Πάει η εποχή που δένανε τους σκύλους με τα λουκάνικα. σημαίνει: 6: Πάει η κότα που έκανε τα δίκορκα αυγά. σημαίνει: 7: Πάθιε καθαρά κι όπου θέλεις πάθιε σημαίνει: 8: Παιδάκι και γουρουνάκι όπως μαθ' από μικράκι. σημαίνει πως : 9: Παιδί που δεν γεννήθηκε, όνομα δεν του βγάζουν. σημαίνει πως : 10: Παιδιά έχεις παίδεψη τραβάς δηλώνει πως: 11: Παιδιά έχεις, παίδεψη τραβάς. δηλώνει πως : 12: Παίζει ο λύκος με τ' αρνί, κακό το έπαθε τ' αρνί. σημαίνει πως : 13: Παίνα φίλε μου εμένα, να παινώ κι εγώ εσένα. λέγεται: 14: Παίνευε τα βουνά κι αγόραζε στον κάμπο. σημαίνει πως : 15: Παίνευε τη θάλασσα, περπάτα όμως στην ξηρά. δηλαδή : 16: Παίνεψε τον καλό να τον κάνεις καλύτερο. Παίνεψε τον κακό να τον κάνεις χειρότερο. δηλώνει πως: 17: Παίξε παίξε, γέλα γέλα κι ότι σε εύρει τράβα το. εννοεί πως : 18: Παίρνε ό,τι μπορείς και φύλαγε ό,τι έχεις. δηλώνει πως : 19: Παίρνε του κόσμου τη βουλή μα τη δική σου κράτα. εννοεί πως : 20: Παίρνε χόρτα από φίλο, από προδότη ούτε κρέας. δηλαδή : 21: Παίρνει από τον Χριστό και δίνει στην Παναγιά. λέγεται: 22: Παίρνει φωτιά απ' το κάτω πάτωμα. λέγεται : 23: Παλαμίδα σου μυρίζει, απίστευτο να φας κολιό. λέγεται : 24: Πάλι Αλή Πασάς, Πασάς, πάλι εμείς Δερβεναγάδες. εννοεί πως: 25: Παλιά αλεπού, στην παγίδα δεν πιάνεται. σημαίνει πως : 26: Παλιά μου τέχνη κόσκινο. λέγεται : 27: Παλιά μπαλώνεις, ράμματα χάνεις. δηλώνει πως: 28: Παλιά ξύλα να καις, παλιό κρασί να πίνεις, παλιά βιβλία να διαβάζεις. δηλώνει πως : 29: Παλιά παντέρα τιμή του καπετάνιου. λέγεται: 30: Παλικάρι που πατά στη λάσπη και βγάζει νερό. λέγεται: 31: Παλιός γάτος ποντικια νέα αγαπάει. λέγεται: 32: Παλιός ο γάιδαρος, καινούργια περπατησιά δεν ξέρει δηλώνει πως : 33: Παλιός σκύλος καλός φύλακας. σημαίνει πως : 34: Πάντα δείχνε πόσος είσαι, όχι όμως παραπάνω. σημαίνει πως : 35: Πάντα νέο στο κατάρτι, πάντα γέρο στο τιμόνι. υποστηρίζεται πως : 36: Πάντα ξεχνά η πεθερά πως ήτανε και νύφη. δηλώνει πως: 37: Πάντα ο γέρος στο κατάρτι. δηλώνει πως: 38: Παντού φτωχός στο πανηγύρι πλούσιος. λέγεται: 39: Παντρειά και παλιά ρούχα. δηλώνει πως: 40: Παπά το χωράφι, παπά το γαιδούρι. λέγεται: 41: Παπά φαγί και διάκου μπούκα. λέγεται: 42: Παπάς εγίνεις Κώστα μου; Το ‘φερ’ η κατάρα. λέγεται : 43: Παπάς που χορεύει, γυναίκα που φιλοσοφεί κι όρνιθα που κακαρίζει, τέλος καλό δεν κάνουν. δηλώνεται πως: 44: Παπάς στην πόλη, παπαδιά μολογάει. λέγεται: 45: Παπούτσι από τον τόπο σου κι ας είν' και μπαλωμένο. δηλώνει: 46: Παρ' τον ένα και χτύπα τον στον άλλον. λέγεται: 47: Παρά άλλος να σε γδύσει, καλλιά εγώ κουμπάρε. λέγεται: 48: Παρά κακοπαντρεμένη, κάλλια χήρα κορδωμένη, ή κακομούρα. δηλαδή: 49: Παρά να κρυφτείς στης αλεπούς τον ίσκιο, κάλλια να σε φάει το λιοντάρι. δηλώνει πως : 50: Πάρα να χει η γειτονιά μου, κάλλια να χουν τα παιδιά μου, και παρά να χουν τα παιδιά μου, κάλλιο να έχει η αφεντιά μου. δηλαδή: 51: Πάρα φίλο δολερό, έχε φανερό εχθρό. επειδή: 52: Παρακαλετό μάγουλο, ξινό φίλημα. σημαίνει: 53: Παράλυτη ζωή καλή, μα δε βαστά πολύ. εννοεί πως: 54: Παραπομπή στις ελληνικές καλένδες. σημαίνει: 55: Πάρε με σα με βρεις να με έχεις σα με χρειασθείς. δηλώνει: 56: Πάρε με στο γάμο σου να σου πω και του χρόνου. λέγεται : 57: Πάρε με τα χέρια και τρέχε με τα πόδια. σημαίνει : 58: Πάρε νύφη από σόι (ή τζάκι) και σκύλα από κοπάδι. δηλαδή: 59: Πάρε νύφη απο χωριό και παπούτσι από πόλη. δηλώνει: 60: Πάρε παλιό γιατρό και νέο δικηγόρο. δηλώνει πως: 61: Πάρε τον ένα και βάρα τον άλλον. λέγεται : 62: Παρηγοριά στον άρρωστο ώσπου να βγει η ψυχή του. δηλώνει: 63: Παροιμία το όνομα του, έγινε στον μαχαλά του. λέγεται: 64: Πάρτου το τυρί να λησμονήσει το ψωμί. : 65: Πάσα πομπή με την παρηγοριά της. εννοεί πως: 66: Παστρική καλή Θοδώρα, το τσαρούχι μες στην πίτα. λέγεται : 67: Πατουχιά και λίρα αξίζει σημαίνει: 68: Πάω κι εγώ μάνα μου, για τα κάτεργα. λέγεται: 69: Πέθανε η πεθερά μου και επλάτυνε η γωνιά μου. λέγεται: 70: Πέθανε να σ' αγαπώ και ζιέ να μην σε θέλω. λέγεται : 71: Πεινασμένος λύκος πουρνάρια τρώει. σημαίνει: 72: Πεινασμένος σαν αλεπού που κάνει πως κοιμάται. λέγεται για: 73: Πεινασμένου δίνανε να φάει και το τήραγε στ' αλάτι. λέγεται : 74: Πεισματάρικο γαιδούρι, καλύτερα κι από μουλάρι ανηφορίζει. εννοεί πως: 75: Πείσμωσε ο καλόγερος κι έκαψε τα γένια του. λέγεται: 76: Πελεκά της Μάλτας πλάκες. σημαίνει: 77: Πελεκάει στα ποδάρια του. σημαίνει: 78: Πέλεκυς της δικαιοσύνης σημαίνει: 79: Πέντε βόδια, τρία ζευγάρια. λέγεται: 80: Πέντε μέτρα κι ένα κόβε. εννοεί πως: 81: Πέντε μήνες καλοκαιρι νάταν να θερίζουμε. δηλαδή: 82: Πέντε μήνες καλοκαίρι, να 'ταν να θερίζαμε. λέγεται: 83: Πέντε μήνες, έξι αδράχτια, πότε τα γνεψε η καημένη. λέγεται: 84: Πέντε νοματαίοι, δεκαπέντε καπεταναίοι. δηλώνει: 85: Πέντε Ρωμιοί, δέκα γνώμες δηλώνει: 86: Πέντε του διάκου δέκα του δεσπότη. δηλαδή: 87: Περασμένη βροχή, κάπα δεν χρειάζεται. σημαίνει πως: 88: Πέρδικα στο περιβόλι. λέγεται: 89: Περηφάνεια δίχως έχει, τύφλα να 'χει που την έχει. δηλώνει πως: 90: Περισσότερα τ' άδικα παρά τα δίκια. δηλώνεται πως: 91: Περίσσοτερες είναι οι μέρες παρά τα λουκάνικα. σημαίνει πως: 92: Περισσότερο ζουν οι φοβερισμένοι παρά οι αφοβέριστοι. εννοεί πως: 93: Περισσότερο ο καπνός παρά το ψητό. λέγεται : 94: Πέρνα τον καιρό καθώς έρχεται. δηλαδή: 95: Περπατεί ίσια σαν τον κάβουρα. λέγεται : 96: Περπατεί με την ψυχή στο στομα. λέγεται : 97: Περπατώ και δεν αδειάζω. λέγεται: 98: Περσινά ξυνά σταφύλια. λέγεται : 99: Πέρυσι κάηκε το βουνό και φέτος ακούστη η τσίκνα. λέγεται: 100: Πες με μπέη μου να σε πω πασά μου. σημαίνει : 101: Πες μου ποιά είναι η συντροφιά σου να σου πω την ανθρωπιά σου. εννοεί πως: 102: Πες μου το όνομα σου να σου πω πώς σε λένε. σημαίνει πως: 103: Πες μου το φίλο σου να σου πω ποιος είσαι σημαίνει : 104: Πες το πες το το κοπέλι έκαμε τη γριά να θέλει. σημαίνει πως: 105: Πες το πες το το κοπέλι κάνει την κυρά να θέλει. σημαίνει πως: 106: Πέσε πίτα να σε φάω και κλουτήρι για να πιώ. λέγεται : 107: Πέσε σύκο να σε φάω. λέγεται: 108: Πέταξε το πουλί και δεν γυρίζει πλέον. δηλώνει πως: 109: Πετεινός δεν τρέφει κλωσσόπουλα. λέγεται : 110: Πέτρα έριξε και πόνεσε το χέρι του. λέγεται: 111: Πέτρα και λόγο έριξες, δεν θα τα ξαναπιάσεις. δηλώνει πως : 112: Πέτρα που κυλά δε χορτιαριάζει. σημαίνει πως: 113: Πέττο μάρμαρο και καρδιά καμένη. λέγεται : 114: Πέφτουν τα παξιμάδια εκεί που δεν έχουν δόντια. λέγεται: 115: Πήγα για μαλλί και βγήκα κουρεμένος. δηλώνει: 116: Πήγαινε στο δίνοντα, μην πας στον ζητώντα. συμβουλεύει πως: 117: Πήγαμε στην Ρώμη και δεν είδαμε τον πάπα. λέγεται: 118: Πήγε για μαλλί και βγήκε κουρεμένος. δηλώνει πως: 119: Πήγε για μαμή και ήρθε στα βαφτίσια. λέγεται : 120: Πήγε να βγάλει την τσίμπλα κι έβγαλε το μάτι. λέγεται : 121: Πηδάει η χελώνα το λαγό, όταν ο αετός είναι από πάνω. δηλώνει: 122: Πήραν τα μυαλά του αέρα. λέγεται: 123: Πήραν τα φλώρα τις κορφές, τα λόγια παν στον πάτο. υποδεικνύει: 124: Πιάνει πουλιά στον αέρα. έκφραση που λέγεται: 125: Πιάνει τη γάτα από τα νύχια λέγεται: 126: Πιάνει τον παπά από τα γένια. λέγεται: 127: Πιάνω κάποιον στα πράσα. έκφραση που σημαίνει: 128: Πιάνω κάποιον στον ύπνο έκφραση που σημαίνει: 129: Πιασ' τον ένα και χτύπα τον στον άλλο, λέγεται : 130: Πιάσε εσύ τον κάβουρα κι εγώ τον καμακώνω. σημαίνει πως : 131: Πιάσε το αυγό και κούρεφ' το. λέγεται: 132: Πιάσε τον ξυπόλητο και παρ' του τα παπούτσια δηλώνει: 133: Πιάσου απο ρίζα κι όχι απο κλαδιά. εννοεί πως: 134: Πικρή μελιτζάνα πάχνη δεν την πιάνει. εννοεί πως: 135: Πικρό στο στόμα και γλυκό στο στομάχι σημαίνει πως : 136: Πίνει η κότα το νερό, μα κοιτάει και το Θεό. δηλαδή: 137: Πιό καλά πιάνεται ο ψεύτης από τον κουτσό. σημαίνει πως : 138: Πιό κοντά είναι το στόμα μου απο το δικό σου. λέγεται: 139: Πιο πολλά τα έξοδα του γάμου παρά τα προικιά της νύφης. λέγεται : 140: Πιο πολυ μεθάει κανείς με τα νιάτα παρά με το κρασί. δηλώνει πως: 141: Πιο πολύ ρωτά ο ανόητος την ώρα, παρά ο φρόνιμος το χρόνο. δηλώνει πως: 142: Πιο πολύ ψωμί τρώγεται με το μέλι παρά με το ξύδι. σημαίνει : 143: Πίσα έδωσες, κατράμι έλαβες. λέγεται: 144: Πίσσα έδωσες, κατράμι πήρες. σημαίνει πως: 145: Πίσω έχει η αχλάδα την ουρά λεγεται: 146: Πίσω να πάει ντρέπεται, μπροστά να πάει φοβάται. λέγεται : 147: Πισωκάπουλα δεν παίρνει λέγεται : 148: Πίτα έχω έγνοια έχω, κι ας τη φάνε να ξεγνοιάσω. λέγεται: 149: Πίτα μπεος και πίτα πίσω, να βρω θέλω να μιλήσω, στης γειτόνισσας το δίκιο. λέγεται: 150: Πλέκει σκοινί από άμμο. σημαίνει : 151: Πλούσιος μου στέλνει προξενιό και το φτωχό θα πάρω; εννοεί πως: 152: Πνίγεται σε ένα ποτήρι νερό. (ή σε μια κουταλιά νερό) σημαίνει πως: 153: Πνίγηκε σε μία κουταλιά νερό. λέγεται: 154: Πόθεν είν' το κλωναράκι; Από τούτο το δεντράκι. λέγεται : 155: Ποιανού δίνουν και δεν παίρνει; Ποιον δέρνουν και δεν φεύγει; εννοεί πως: 156: Ποιος έχασε την ντροπή να την βρει αυτός έκφραση που λέγεται: 157: Ποιος έχει δύο κεφάλια για να χάσει το ένα. λέγεται: 158: Ποιος έχει στα χέρια μέλι και δεν γλύφει τα δάχτυλα του; εννοεί πως : 159: Ποιος καλοδανείζεται; Όποιος καλοπληρώνειι. δηλώνει πως : 160: Ποιος κλέβει και το μαρτυρά; δηλώνεται πως: 161: Ποιος ξέρει, ποιος πεθαίνει, να ζει να περιμένει. λέγεται: 162: Ποιος παινά τη νύφη μας; Η τσιμπλιάρα μάνα της έκφραση που λέγεται: 163: Ποιος στραβός δεν θέλει το φως του. δηλώνει : 164: Πολλά αρνιά πολλά πρόβατα δηλώνει πως: 165: Πολλά άτια κρύβει το σαμάρι. εννοεί: 166: Πολλά καλά στην ερημιά.. Νερό, λιθάρια, ξύλα.. λέγεται : 167: Πολλά καλά στην έρημο γιατί κανείς δεν είναι. εννοεί πως: 168: Πολλά ναι τα ωφελούμενα μα λίγοι τα κατέχουν. σημαίνει : 169: Πολλά ξέρει ο ποντικός μα πιο πολλά ο γάτος. λέγεται: 170: Πολλά σταμνιά σπούνε, μα το πηγάδι δεν στερεύει. λέγεται: 171: Πολλά τα κατεχούμενα μα λίγοι τα κατένε σημαίνει: 172: Πολλά χέρια στο μαλλί, λίγα χέρια στο τυρί. εννοεί πως: 173: Πολλές φορές για την ουρά χάνεται το κεφάλι. σημαίνει πως : 174: Πολλές φορές μιλεί κανείς χωρίς να λέει πράμα. δηλώνει: 175: Πολλές φορές ο κακός χοίρος τρώγει το καλύτερο βελάνι δηλώνει πως: 176: Πολλές φορές πάει η στάμνα για νερό, μια πάει και δεν γυρίζει. λέγεται για : 177: Πολλές φορές πιάνεται ο λαγός με τον αραμπά παρά με το λαγωνικό. λεγεται: 178: Πολλή αντρειά, ερημιά σπιτιών λέγεται : 179: Πολλή βοή στο μύλος μας και το αλεύρι λίγο. σημαίνει : 180: Πολλοί αποθαμένοι κάθονται στου αρρώστου το κεφάλι. λέγεται για : 181: Πολλοί έχουν πολλή γνώση και καθόλου νου. διαφορετικά: 182: Πολλοί μάγειροι χαλάνε το φαί. δηλώνει πως : 183: Πολλοί μιλούν σαν φιλόσοφοι αλλά ζουν σαν ανόητοι. εννοείται πως: 184: Πολλοί οι δρόμοι για την Ρώμη. δηλώνει πως : 185: Πολλοί οι δρόμοι που 'χει ο νους. εννοεί πως: 186: Πολλοί οι ποντικοί στην αλευροθήκη κι όποιος πιαστεί θα την πληρώσει δείχνει ότι: 187: Πολλοί πηδούν ένα κούτσουρο και σκοντάφτουν σε ένα άχυρο. σημαίνει πως: 188: Πολλοί που είναι έξυπνοι στ' αστεία, είναι ανόητοι στα σοβαρά. υποδεικνύει πως: 189: Πολλών η πείνα γίνεται δάσκαλος. σημαίνει πως: 190: Πολλών την γνώμη άκουγε κι απ' τη δική σου μην βγαίνεις. δηλώνει πως : 191: Πολύ τιμή του ποντικού να πέσει μες στο λάδι. λέγεται : 192: Πολύ φως και λίγο ψωμί. λέγεται : 193: Πολυγυρεμένη κόρη, κακά ψυχρά παντρεύεται. λέγεται για : 194: Ποντικού βολή γρήγορα κόβει η γάτα. λέγεται : 195: Πορδίζω και φταρνίζομαι για το γιατρό σκοτίζομαι. υποστηρίζεται πως : 196: Πόρδου άκουσμα, σκατού μάντεμα. δηλώνει πως: 197: Πόσα αρνιά στο μακελάρη και κατσίκια στο μαντρί. δηλαδή: 198: Πόσο κεχρί σαπίζει, πόσα πουλιά ψοφούν. έκφραση που τονίζει: 199: Ποταμός μοιρασμένος ρυάκια γίνεται. δηλωνει: 200: Πότε γίνηκες νιός; Όταν βρήκα τον καιρό. σημαίνει πως: 201: Ποτέ δεν σε ανεσκέλωσα, να μη σε εύρω αλειμμένο. σημαίνει : 202: Πότε είγινε κολοκύθι, πότε στράβωσε ο λαιμός του. λέγεται για : 203: Πότε είναι η νύφη μας γρήγορη; Το Σάββατο το βράδυ. λέγεται: 204: Πότε έχει καλό φαί; Όταν έχω καλή όρεξη. ισχυρίζεται πως: 205: Πότε με τα καρύδια του πότε με το χαλβά του, έφερε την καλόγρια εις τα θελήματά του λέγεται: 206: Ποτέ μου δεν σε άκουσα μα τώρα θα σ' ακούσω. λέγεται: 207: Πότε ο Γιάννης δεν μπορεί πότε ο κώλος του πονεί. λέγεται: 208: Ποτέ σου μη καρποχαρείς προτού να καρποφάεις. σημαίνει : 209: Ποτέ σου μην ξυπνάς λιοντάρι που κοιμάται. σημαίνει : 210: Ποτέ σου μην περιφρονείς τα κάτω σκαλοπάτια γιατί αυτά πρωτοπατείς και βγαίνεις στα παλάτια. σημαίνει : 211: Ποτέ του αυγό δεν έδωσε, μήτε του αγίου Λαζάρου. λέγεται : 212: Που 'χει γυάλινο κεφάλι, να μην χτυπά στην πέτρα. σημαίνει πως: 213: Που δεν ακούει γερόντου πάει δερνόντου. σημαίνει πως: 214: Που δεν έχει μάνα κι αδερφή τον βοηθά η νύχτα κι η αυγή. σημαίνει πως: 215: Που δεν κουράζει γόνατα κοιλιά δεν θεραπεύει. δηλαδή: 216: Που θαρευτεί εις τον καυχό της (εραστή της) χωρίς άνδρα απομένει. σημαίνει : 217: Που θέλει να είναι βασιλιάς, το νου του πρέπει να ΄χει. σημαίνει πως: 218: Που πεινά για ν᾿ αρχονταίνει, μόνο η πείνα τ᾿ απομένει. λέγεται για: 219: Που τον γονιό του δεν γροικά, κακός κακού θα πάγει. δηλώνει πως : 220: Που τρώει μπροστά, αγναντεύει ύστερα. εννοεί πως : 221: Πούλα και μετάνιωνε δηλωνει πως: 222: Πουλάει το γάιδάρο του γιατί μαδάει η ουρά του. λέγεται: 223: Πουλήσαμε τον τραγουδιστή κι αγοράσαμε τον κλαψιάρη. λέγεται: 224: Πρέπει να πάθει κανείς χίλιες ζημιές για να μάθει χίλιες γνώσεις. σημαίνει πως: 225: Πριν δούνε τον γαμπρό, στολίζουνε τη νύφη. δηλώνει : 226: Πριν μπεις στην σπηλια, λογάριασε πως θα βγεις. συμβουλεύει: 227: Πριν να ακούς την όρεξη σου, συμβουλεύσου το πουγκί σου δηλωνει πως: 228: Πριν να δούμε το ποτάμι δεν ξεβρακωνόμαστε. σημαίνει πως: 229: Πριν νικήσει τραγουδάει τα επινίκια. λέγεται : 230: Πρόβατο που βελάζει, χάνει την χαψιά του δηλαδή: 231: Προβάτου σχήμα και λύκου γνώση λέγεται: 232: Προσπαθεί για να κρύψει, με το κόσκινο τον ήλιο. λέγεται: 233: Προτιμότερο να πέσεις σε κόρακα παρά σε κόλακα. δηλώνεται πως: 234: Πρώτα βγαίνει η ψυχή του ανθρώπου και ύστερα το χούι. σημαίνει : 235: Πρώτα βοηθεια του Θεού, δεύτερη του γείτονα. δηλώνει : 236: Πρώτα γεννά η κότα το αυγό κι ύστερα κακαρίζει. σημαίνει : 237: Πρώτα η πείρα κι ύστερα η πολλή γνώση. σημαίνει πως: 238: Πρώτα θεμέλια του σπιτιου, κρασί, ψωμί και λάδι. σημαίνει πως: 239: Πρώτα να εξετάζεις κι ύστερα να δικάζεις. σημαίνει : 240: Πρωτα να σκέφτεσαι κι ύστερα να μιλάς. αλλιώς: 241: Πρώτα παίρνει ο Θεός τη γνώση και ύστερα το γρόσι. σημαίνει: 242: Πρώτα πρώτα γράψε γράψε κι ύστερα κλάψε κλαψε δηλαδή: 243: Πρώτα ρώτα την τσέπη σου και ύστερα ξεκίνα τα παζάρια. σημαίνει: 244: Πρώτα την έπαθε η γριά κι έπειτα μανταλώθει. αλλιώς: 245: Πρώτα χτίζουν καινούργιο σπίτι κι ύστερα γκρεμίζουν το παλιό. δηλαδή: 246: Πρώτη γυναίκα δούλα και δεύτερη κυρά. δηλώνει: 247: Πρώτο παζάρι καλό παζάρι. υποστηρίζεται πως : 248: Πρώτο τσοπάνο θέλουν τα λεφτά και δεύτερο τα πρόβατα. δηλώνει πως: 249: Πρώτος φτάνει όποιος σιγά ταξιδεύει. σημαίνει : 250: Πως πάνε οι στραβοί στον Άδη; Βλέποντας ο ένας τον άλλον. σημαίνει πως: |
|---|