| |||
|---|---|---|---|
|
Το τραγούδι του Κροάτη |
Ο Δημήτριος Δημητρίου ( κροατικά: Dimitrija Demeter, 1811- 1872) ήταν Κροάτης, ελληνικής καταγωγής, ποιητής, συγγραφέας, κριτικός λογοτεχνίας και πολιτικός ακτιβιστής, ο οποίος διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στην εθνική αφύπνιση των Κροατών που βρισκόταν τότε υπό Αυστροουγγρική κυριαρχία.
Γεννήθηκε στο Ζάγκρεμπ της Κροατίας, στις 21 Ιουλίου του 1811, σε μια εύπορη οικογένεια Ελλήνων εμπόρων, οι οποίοι μερικά χρόνια πριν είχαν εγκαταλείψει την υπό Οθωμανική κατοχή Ελλάδα (συγκεκριμένα την Σιάτιστα της Δυτικής Μακεδονίας)και είχαν εγκατασταθεί στο Ζάγκρεμπ. Ο Δημήτριος είχε 4 αδερφές και από τα μαθητικά του χρόνια ξεκίνησε να ασχολείται με την συγγραφή. Σπούδασε Φιλοσοφία στο Ζάγκρεμπ από το 1827 μέχρι το 1828 και μετά Ιατρική στο Γκράτς, στη Βιέννη και στην Πάδοβα, όπου το 1836 ανακηρύχτηκε Διδάκτωρ της ιατρικής, ωστόσο δεν άσκησε ποτέ την Ιατρική καθώς τον κέρδισε το θέατρο και η συγγραφή. Αρχικά έγραψε κάποια ποιήματα στα ελληνικά και κατόπιν θεατρικά έργα, ποιήματα δοκίμια και άρθρα στα Κροατικά. Γνώρισε μεγάλη επιτυχία με το θεατρικό του έργο «Τεούτα», το οποίο θεωρήθηκε ως το πρώτο εθνικό έργο για τους Κροάτες, καθώς προπαγάνδισε την ιδέα της ιλλυρικής καταγωγής των νότιων Σλάβων. Στο έργο αφηγείται τη ρομαντική ιστορία της αρχαίας βασίλισσας των Ιλλυριών (τέταρτος αιώνας π.Χ.) που στάθηκε στη θέση της και επέδειξε μεγάλη γενναιότητ ενάντια στη ρωμαϊκή επιθετικότητα. Ένα από τα γνωστότερα έργα του, είναι το επικό ρομαντικό ποίημα «Γκρόμπνιτσκο πόλιε» (λειβάδι του Γκρόμπνικ) γραμμένο το 1842, στην 600η επέτειο της μάχης του Γκρόμπνικ όπου σύμφωνα με τον θρύλο οι Κροάτες νίκησαν τους Τάταρους εισβολείς. Με αυτό το έργο προσπάθησε να αφυπνίσει την εθνική συνείδηση των Κροατών ώστε να παλέψουν για την ελευθερία τους. Στα κείμενα του προσπάθησε να συνδυάσει την κροατική λογοτεχνική παράδοση με στοιχεία από την ευρωπαϊκή δραματουργία, χρησιμοποίησε κυρίως ιστορικά θέματα για να εκφράσει τις εθνικιστικές του επιδιώξεις και να σχολιάσει τα σύγχρονα του κοινωνικά θέματα. Υπήρξε ο συντάκτης ποικίλων φυλλαδίων εθνικιστικού προσανατολισμού και ένας από τους ιδρυτές του Κροατικού Εθνικού Θεάτρου. Όταν το Κροατικό Κοινοβούλιο ίδρυσε το μόνιμο θέατρο το 1861, ο Δημητρίου διορίστηκε ως πρώτος διευθυντής του. Πέθανε στο Ζάγκρεμπ στις 24 Ιουνίου του 1872. Προς τιμή του, το όνομα του Δημητρίου αναγράφεται δεύτερο στην τιμητική πλάκα των ιδρυτών του μεγαλοπρεπούς Κροατικού Εθνικού Θεάτρου και η προτομή του κοσμεί το προαύλιο του. Από το 1907 έχει καθιερωθεί το Βραβείο Δημητρίου για το καλύτερο θεατρικό έργο. |
||