-7000000
Η Καταγωγή
του Ανθρώπου
7 εκατομμύρια χρόνια πριν
Είναι λανθασμένο να ισχυρίζεται κανείς ότι ο άνθρωπος κατάγεται από τον πίθηκο. Άνθρωποι και σύγχρονοι πίθηκοι μοιράζονται κοινούς προγόνους, τα ίχνη των οποίων χάνονται βαθιά μέσα σε εκατομμύρια χρόνια εξέλιξης. Και ακόμη βαθύτερα στον χρόνο, ο άνθρωπος έχει κοινή καταγωγή με όλα τα θηλαστικά, τα ερπετά, τα αμφίβια, τα ψάρια, αλλά και με κάθε μορφή ζωής πάνω στη Γη — φυτά, βακτήρια και μικροοργανισμούς.
Ο άνθρωπος είναι μέρος της ίδιας της φύσης: κομμάτι της Γης που τον διαμόρφωσε και του σύμπαντος που επέτρεψε την εμφάνιση της ζωής. Κάποια στιγμή, πριν από εκατομμύρια χρόνια, μια εξελικτική γραμμή πρωτευόντων διαχωρίστηκε από άλλες συγγενικές ομάδες ανθρωποειδών και, μέσα από αμέτρητες γενιές αλλαγών, οδήγησε τελικά στην εμφάνιση του ανθρώπου.
Το φυλογενετικό δέντρο της ζωής διαθέτει αμέτρητα κλαδιά· σε ένα από αυτά εμφανίστηκαν τα ανθρωποειδή, η ομάδα στην οποία ανήκει και ο άνθρωπος. Πριν από περίπου 12–14 εκατομμύρια χρόνια, οι πρόγονοι των ουραγκοτάγκων διαχωρίστηκαν από την εξελικτική γραμμή που οδήγησε στους ανθρώπους και στους αφρικανικούς πιθήκους. Αργότερα, πριν από περίπου 8–10 εκατομμύρια χρόνια, διαχωρίστηκαν οι πρόγονοι των γοριλών, ενώ πριν από περίπου 6–7 εκατομμύρια χρόνια χωρίστηκαν οι εξελικτικές γραμμές ανθρώπων και χιμπατζήδων.
Οι ομοιότητες στην αιμοσφαιρίνη, στη μυοσφαιρίνη και κυρίως στο DNA επιβεβαιώνουν τη στενή συγγένεια ανθρώπου και χιμπατζή. Το ανθρώπινο DNA είναι κατά περίπου 98–99% όμοιο με εκείνο των χιμπατζήδων, γεγονός που τους καθιστά τους κοντινότερους ζωντανούς συγγενείς μας.
Η ταυτότητα του τελευταίου κοινού προγόνου ανθρώπου και χιμπατζή εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο επιστημονικής συζήτησης. Νέα απολιθώματα ανακαλύπτονται συνεχώς και συχνά αλλάζουν την εικόνα που έχουμε για την ανθρώπινη εξέλιξη.
Μερικοί επιστήμονες θεωρούν ότι κοντά στον τελευταίο κοινό πρόγονο βρισκόταν ο Sahelanthropus tchadensis, ο οποίος έζησε πριν από περίπου 7 εκατομμύρια χρόνια στο σημερινό Τσαντ. Άλλοι δίνουν μεγαλύτερη σημασία στον Orrorin tugenensis, που έζησε πριν από περίπου 6 εκατομμύρια χρόνια στην περιοχή της σημερινής Κένυα.
Όποιο είδος κι αν βρισκόταν πιο κοντά σε εκείνον τον κοινό πρόγονο, είναι βέβαιο ότι κάποια ομάδα πρωτόγονων ανθρωποειδών άρχισε σταδιακά να αποκτά χαρακτηριστικά που αργότερα θα οδηγούσαν στην εμφάνιση των πρώτων ανθρώπων. Μέσα από αμέτρητες γενιές εξελικτικών αλλαγών, οι απόγονοί τους απέκτησαν πιο όρθια στάση σώματος, μεγαλύτερο εγκέφαλο και όλο και πιο ανθρώπινα χαρακτηριστικά.