ΑΡΧΙΚΗ ΣΕΛΙΔΑ   Η ΙΣΤΟΡΙΑ

1572

Μεταρρυθμίσεις και
Αντιμεταρρυθμίσεις
Η δυσαρέσκεια από την καταπιεστική εξουσία και την διαφθορά της Ρωμαιοκαθολικής εκκλησίας αύξανε διαρκώς κατά τον 15ο αιώνα και το 1517 ο Γερμανός μοναχός και λόγιος Λούθηρος, ο οποίος είχε μεταφράσει την Βίβλο στα γερμανικά ώστε να μπορέσουν να την διαβάσουν οι συμπατριώτες του, διαμαρτυρήθηκε δημοσίως ενάντια στη διαφθορά, τα συγχωροχάρτια, τον δογματισμό, την αγαμία του κλήρου, το παπικό πρωτείο. Το κίνημα που ξεκίνησε βάσει των ιδεών του ονομάστηκε προτεσταντισμός από την λατινική λέξη «Protestantismus», που σημαίνει διαμαρτυρία, (οι Προτεστάντες ονομάζονται και Διαμαρτυρόμενοι). Χάρη στην νέα εφεύρεση της τυπογραφίας, οι ιδέες του Λούθηρου διαδόθηκαν σε όλη την Ευρώπη και βρήκαν πολλούς υποστηρικτές ώστε μέχρι το 1530 μεγάλες περιοχές της Γερμανία, Δανίας, Σουηδίας ήρθαν σε ρήξη με την καθολική εκκλησία. Μια μορφή προτεσταντισμού έγινε κυρίαρχη θρησκεία στην Ελβετία ενώ δογματική επανάσταση επέφερε και ο Καλβίνος με αποτέλεσμα σε Γερμανία, Γαλλία, Ολλανδία και Σκωτία να εξαπλωθεί παράλληλα κι ο Καλβινισμός.

Ο ΛΟΥΘΗΡΟΣ ΤΟΙΧΟΚΟΛΛΕΙ ΤΗΝ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑ ΤΟΥ
Photo
Η καθολική εκκλησία αντέδρασε με τις δικές της μεταρρυθμίσεις (γνωστές ως αντιμεταρρύθμιση), θέσπισε ηθικούς και πειθαρχικούς κανόνες και προσπάθησε να αποσαφηνίσει τα εκκλησιαστικά δόγματα ενώ συγχρόνως απέρριψε κάθε συμβιβασμό με τον προτεσταντισμό.

Οι καθολικοί υποστήριζαν ότι για να εισέλθουν οι πιστοί στον παράδεισο θα έπρεπε να συμμετέχουν στις τελετουργίες της εκκλησίας και να είναι ενάρετοι ενώ οι προτεστάντες το απέρριπταν με το σκεπτικό πως ο Χριστός σταυρώθηκε για να λυτρώσει του ανθρώπους και όποιος πιστεύει ότι θα μπει στον Παράδεισο λόγω των δικών του προσπαθειών μεγαλοποιεί τον εαυτό του και μειώνει την θυσία του Χριστού. Αμφότεροι κήρυτταν την αγάπη του Χριστού και κατά τον 16ο αιώνα αλληλοσκοτώθηκαν κατά χιλιάδες στο όνομα αυτής της αγάπης.

Μία από τις μεγαλύτερες σφαγές έγινε τη νύχτα του Αγίου Βαρθολομαίου, στις 23 προς 24 Αυγούστου του 1572, όταν γάλλοι καθολικοί που τόνιζαν την ανάγκη των καλών πράξεων για την είσοδο στον παράδεισο έσφαξαν στο Παρίσι χιλιάδες άνδρες, γυναίκες, παιδιά και βρέφη.

Η ΣΦΑΓΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΒΑΡΘΟΛΟΜΑΙΟΥ, (Πίνακας του Φρανσουά Ντυμπουά)
Photo
Έχοντας καταστρώσει ένα μεθοδικό σχέδιο, έμπαιναν στα σπίτια των προτεσταντών όλη νύχτα και δεν έβγαιναν αν δεν είχαν σφάξει όλη την οικογένεια. Ελάχιστοι γλίτωσαν, μόνο όσοι αντιλήφτηκαν τη σφαγή και είχαν καλούς φίλους καθολικούς ώστε να τρέξουν να κρυφτούν στα σπίτια τους. Μαζί με τους προτεστάντες κάποιοι βρήκαν ευκαιρία να ξεφορτωθούν και εχθρούς ή οικονομικούς τους αντιπάλους. Την επόμενη ημέρα ανάλογες σφαγές σημειώθηκαν και σε άλλες γαλλικές πόλεις με προτεσταντικό πληθυσμό, όπως η Ρουέν, το Μπορντώ και η Ορλεάνη. Όταν στις 3 Οκτωβρίου 1572 με βασιλική διαταγή τερματίστηκαν οι σφαγές, πάνω από 30.000 άνδρες, γυναίκες και παιδιά είχαν χάσει τη ζωή τους. Ο πάπας μαθαίνοντας τα νέα διοργάνωσε εορταστικές εκδηλώσεις και παρήγγειλε την διακόσμηση μιας αίθουσας του Βατικανού με τοιχογραφία σχετική με την σφαγή την οποία θεωρούσε μεγάλη νίκη.

Ο εμφύλιος των Γάλλων σταμάτησε μόνο το 1598 όταν με το διάταγμα της Νάντης νομοθετήθηκε η θρησκευτική ανεκτικότητα. Ωστόσο ο διχασμός των καθολικών με τους προτεστάντες εξακολουθούσε οδηγώντας διάφορα Ευρωπαϊκά κράτη σε σειρά από πολέμους σε. Κύριος εκφραστής του καθολικισμού αναδείχτηκε ο Ισπανός βασιλιάς Φίλιππος ο οποίος προσπάθησε να τον επιβάλει δια της βίας τα πιστεύω του. Μεγάλες απώλειες εκατέρωθεν υπήρξαν και στον τριακονταετή πόλεμο μεταξύ των προτεσταντών Γερμανών και των καθολικών της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα καθώς ο χριστιανισμός στην Ευρώπη παρέμεινε σταθερά διχασμένος όπως ακριβώς και πριν την αιματοχυσία.