1614
Περσία
των Σαφαβιδών
Το 1514 ο Ισμαήλ ηττήθηκε από τους σουνίτες Οθωμανούς και έχασε πολλά εδάφη όπως τη Βαγδάτη και το Κουρδιστάν κι αναγκάστηκε να μεταφέρει την πρωτεύουσα δυτικά στο Ισπαχάν. Η αυτοκρατορία ανέκαμψε και έφτασε στην ακμή της όταν ανήλθε στο θρόνο ο Αμπάς Α (1588-1629) ο οποίος μετέτρεψε το κράτος σε ισχυρή δύναμη. Ο Αμπάς δημιούργησε μόνιμο ισχυρό στρατό και αρχικά έδιωξε τους εισβολείς Ουζμπέκους ενώ μετά στράφηκε κατά των Οθωμανών, τους οποίους πολέμησε από το 1602 για 12 χρόνια αργότερα, με τις περσικές στρατιές να πετυχαίνουν μεγάλες νίκες. Στο σύμφωνο ειρήνης που υπογράφηκε το 1614, οι Οθωμανοί συμφώνησαν να αποσυρθούν στα σύνορα που υπήρχαν πριν από το 1500.
SAFAVID EMPIRE UNDER SHAH ABBAS
Έχοντας επεκτείνει την ηγεμονία της Περσίας στα παραδοσιακά της όρια, ο Αμπάς θέλησε να ανοίξει εμπορικές σχέσεις με την δύση. Τα περσικά προϊόντα και κυρίως το μετάξι και τα χαλιά είχαν μεγάλη ζήτηση στη Γηραιά Ήπειρο κι ο Αμπάς για να προσπεράσει τα οθωμανικά εδάφη έστρεψε το ενδιαφέρον του στον Περσικό Κόλπο, όπου είχαν αποβιβαστεί οι Πορτογάλοι και κατείχαν το εμπορικό μονοπώλιο στην περιοχή. Τους κήρυξε τον πόλεμο και τους νίκησε το 1622 αφού κατάφερε να στρέψει εναντίον τους και τους Βρετανούς. Έγινε κυρίαρχος του Περσικού Κόλπου και τον άνοιξε για τους εμπορικούς στόλους όλων των μεγάλων δυνάμεων της Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένων και των Πορτογάλων, παρέχοντας οικονομικά, νομικά και κοινωνικά προνόμια. Συγχρόνως αποκομίζοντας μεγάλα κέρδη καθώς άνθιζε το εμπόριο με την δύση. Και μαζί με το εμπόριο αναπτύχθηκε η βιοτεχνία (όπως κατασκευή χαλιών) και οι καλές τέχνες. Ο Αμπάς παράλληλα προώθησε τη διοικητική αναδιοργάνωση του κράτους. Κατάφερε να ενώσει τον λαό του και να του προσφέρει ειρήνη και ευημερία. Η φωτισμένη διακυβέρνησή του η οποία σηματοδότησε την αναγέννηση του περσικού πολιτισμού, ήταν άκρως συγκεντρωτική και απολυταρχική, επρόκειτο για μια θεοκρατία στην οποία ο σάχης ήταν ο εκπρόσωπος του Θεού και είχε απόλυτη κοσμική και πνευματική εξουσία. Ωστόσο επέδειξε υποδειγματική ανοχή απέναντι στη διαφορετικότητα: κάλεσε επισήμως θρησκευτικούς ηγέτες του χριστιανισμού, του ιουδαϊσμού και του ζωροαστρισμού να κηρύξουν στην Περσία. Όσο για τους εκπατρισμένους Αρμένιους (είχε μεταφέρει χιλιάδες αρμένιους στην Περσία για εμπορικούς, πολιτικούς και λόγους ασφαλείας) και τους άφησε ελεύθερους να ζουν όπως και στην πατρίδα τους.
ISFAHAN
Φρόντισε να γίνει το Ισπαχάν πόλος έλξης διπλωματών, πρεσβευτών, εμπόρων, ταξιδευτών, περιηγητών και ιεραποστόλων. Καλωσορίζοντας τους ξένους στα εδάφη του, συχνά βγαίνοντας εκτός τειχών για να τους προϋπαντήσει αποσκοπούσε όχι μόνο στο εμπορικό κέρδος αλλά και στην χρησιμοποίηση των γνώσεων άλλων πολιτισμών για τη στελέχωση και την εκπαίδευση του διοικητικού και στρατιωτικού του κράτους.
Μετά από σταδιακή αποδυνάμωση στα τέλη του 1600 και στις αρχές του 1700, η οποία προκλήθηκε από εσωτερικές συγκρούσεις, από τους συνεχείς πολέμους με τους Οθωμανούς και από εξωτερικές πιέσεις (κυρίως τη ρωσική παρέμβαση), η δυναστεία των Σαφαβίδων τερματίστηκε από αντάρτες που πολιόρκησαν το Ισπαχάν και πήραν την εξουσία. Η δυναστεία έλαβε τέλος το 1736, αφήνοντας ωστόσο ως κληρονομιά την αναβίωση της Περσίας ως σημαντικού οικονομικού παράγοντα ανάμεσα στην Ανατολή και τη Δύση, την εδραίωση ενός επαρκούς διοικητικού και γραφειοκρατικού μηχανισμού, τις καινοτομίες στην Αρχιτεκτονική και την άνθιση των Τεχνών. Επιπλέον άφησαν το σημάδι τους μέχρι την τωρινή εποχή διαδίδοντας και επιβάλλοντας το σιιτικό Ισλάμ στο Ιράν, καθώς και σε μεγάλα τμήματα του Καυκάσου, της Ανατολίας και της Μεσοποταμίας.