ΑΡΧΙΚΗ ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ

ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ   ΕΠΟΜΕΝΟ

ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ που αρχίζουν με Ε

1: Εαν δεν έχει το καντήλι λάδι, άναβέ το όσο θέλεις
δηλαδή:

2: Εαν σου μοιάζει το παιδί, μην πεις πως είναι ξένο.
σημαίνει πως:

3: Εαν σου μοιάζει το παιδί, μην πεις πως είναι ξένο.
εννοεί πως:

4: Εαν τρέχει το άλογο περισσεύουν τα σπιρούνια
δηλώνει πως:

5: Έβαλε γάργαρο νερό στου γουρουνιού τη σκάφη.
δηλώνει πως:

6: Έβαλε και παραέβαλες και πήρε κι από το σκεύος
λέγεται:

7: Έβαλε ο αβράκωτος βρακί κάθε τόσο και το λύει
λέγεται:

8: Εβατεύονταν η γίδα και τον τράγο τσούζει ο κώλος.
λέγεται:

9: Έβγα έξω και πομπέψου κι έμπα μέσα και πορέψου.
δηλώνει πως:

10: Έβγα νύφη απ' το χορό κι έμπα στον χερόμυλο.
δηλώνει πως :

11: Έβγα νύφη από το χορό κι έμπα στο χερόμυλο.
δηλωνει πως:

12: Έβγαλαν τα παιδιά τον πατέρα τους στον ήλιο
λέγεται:

13: Έβγαλε η κοπριά φροκάλι και η αστοιβή κλωνάρι.
εννοεί πως:

14: Εβγήκε ασπροπρόσωπος
λέγεται :

15: Έβηξε η νύφη, σκόλασε ο γάμος. (ή σκόρπισε ο γάμος)
λέγεται:

16: Εγελούσανε με μένα κι έσκασα κι εγώ στα γέλια.
λέγεται:

17: Έγινε Τούρκος
δηλώνει :

18: Εγίνηκε ο σκύλος μας του λύκου υπηρέτης.
λέγεται:

19: Εγώ γελώ με δώδεκα, και δεκατρείς με μένα.
λέγεται:

20: Εγώ είμαι εδώ, που σπάω το αυγό.
λέγεται:

21: Εγώ εσύ κι ο κόσμος όλος.
λέγεται :

22: Εγώ ήμουν στον πόλεμο κι η μάνα μου διηγείται.
λέγεται:

23: Εγώ καλοπαντρεύτηκα κι όπου με επήρε ας κλαίει.
λέγεται:

24: Εγώ με το ψαλίδι κι αυτός με το τσεκούρι.
σημαίνει:

25: Εγώ μιλάω, γαϊδούρια κλάνουνε.
δηλαδή:

26: Εγώ μιλώ για σκόρδα κι εσύ απαντάς για κρεμμύδια.
λέγεται για:

27: Εγώ ό,τι είχα πούλησα και άλλα δεν αγοράζω.
δηλώνει πως :

28: Εγώ σ’ έχτισα φούρνε μου κι εγώ θα σε χαλάσω.
δηλώνει:

29: Εγώ σε έχτισα φούρνε μου, εγώ θα σε γκρεμίσω.
δηλώνει πως :

30: Εγώ σου λέγω άλλα κι εσύ ρουφάς το γάλα.
λέγεται:

31: Εγώ σπαρανιάρω τη γυναίκα μου κι άλλος τη ξεθεώνει.
λέγεται:

32: Εγώ στο πηγάδι κατούρησα;
έκφραση που λέγεται:

33: Εγώ στόν πόλεμο κι εσύ διηγάσαι.
λέγεται:

34: Εγώ στραβώνω και πουλώ, εσύ βλέπε κι αγόραζε.
δηλώνεται πως:

35: Εγώ στραβώνω και πουλώ, εσύ να βλέπεις ν' αγοράζεις.
σημαίνει πως:

36: Εγώ τα λέω, εγώ τα ακούω.
δηλαδή:

37: Εγώ τα φίδια ζώνομαι και τα θεριά σκοτώνω.
έκφραση που λέγεται:

38: Εγώ ταξιδιώτης εσύ ξενοδόχος, κάπου θα ανταμωθούμε.
λέγεται:

39: Εγώ το λέω στην γάτα μου κι η γάτα στην ουρά της.
λέγεται:

40: Εγώ το λέω στον σκύλο μου κι ο σκύλος στην ουρά του.
δηλαδή:

41: Εγώ ψοφώ για το ψωμί κι ο άνδρα μου το δανείζει.
λέγεται:

42: Έδινε ο παπάς του γιου του κι ύστερα έχασε το νου του.
λέγεται:

43: Έδιωξα τον τραγουδιστή και πήρα τον κλαψιάρη
λέγεται:

44: Εδιώξαμε την αλεπού και μπήκε το λιοντάρι.
δηλώνει πως :

45: Εδώ βουνό, εκεί γκρεμός και όπου να πάω βράχος.
λέγεται:

46: Εδώ καράβια χάνονται, βαρκούλες αρμενίζουν.
εννοεί πως:

47: Εδώ ο κόσμος χάνεται και η Μαριώ (ή η γριά) χτενίζεται.
λέγεται :

48: Είδα αγγέλους μέχρι να τον καταφέρω.
σημαίνει πως :

49: Είδα γέροντα παπά να θάβει μωρό παιδί.
δηλώνει πως :

50: Είδα κι είδα, γύφτο παπά δεν είδα.
δηλώνει:

51: Είδε ο γύφτος τη γενιά του κι αναγάλλιασε η καρδιά του.
σημαίνει πως:

52: Είδε ο ξυπόλητος κουτσό και παρηγορήθηκε.
δηλώνει πως :

53: Είδες τον φίλο σου είδες την χαρά σου.
δηλώνει πως :

54: Είναι αλάργα το χωριο σου; Σαν πας, το βλέπεις.
λέγεται :

55: Είναι άνθρωποι για τσεκίνια και άνθρωποι για κιτρίνια.
σημαίνει :

56: Είναι καλοί μπαρμπέρηδες για του σπανού τα γένια.
λέγεται :

57: Είναι ο καημός της μυλωνούς να βάνει ρούχο μαύρο.
σημαίνει πως :

58: Είναι ο πρώτος αδερφός καλος; Καλά είναι και τ' άλλα.
σημαίνει πως :

59: Είναι πολλοί μπαρμπέρηδες για του σπανού τα γένια.
λέγεται:

60: Είναι σε κακό άγγελο.
λέγεται:

61: Είναι φίλοι καπουλάτοι, είναι και φίλοι χαλιναράτοι.
δηλώνει πως :

62: Είπαν τα γαϊδουρόπουλα τη μάνα τους γαϊδούρα.
λέγεται :

63: Είπαν του τρελού ν' ανάψει φωτιά κι έκαψε τα ρούχα του.
λέγεται:

64: Είπε λόγο κι έκαψε λόγο.
λέγεται :

65: Είπε ο γάιδαρος τον πετεινό κεφάλα.
λέγεται :

66: Είπε ο ένας είπε ο άλλος κι ο παπάς το "κύριε ελέησον".
εννοεί πως :

67: Είπες λόγο κι έκαψες λόγγο.
σημαίνει:

68: Εις αέρα λαλείς.
σημαίνει :

69: Εις άμμον οικοδομείς.
σημαίνει :

70: Είχε ο φρόνιμος κουτάλι κι έτρωγε ο ζουρλός με δαύτο.
λέγεται:

71: Είχε ο φρόνιμος χουλιάρι κι έτρωγε ο ζουρλός μ’ εκείνο.
λέγεται:

72: Εκάκιωσε ο βάτραχος κι η λίμνη δεν το ξέρει.
εννοεί πως:

73: Εκάκιωσεν ο μπάμπακας κι η λίμνη δεν το ξέρει.
λέγεται:

74: Έκαναν οι καματεροί και να βρούνε οι ακαμάτες.
λέγεται:

75: Έκανε κι η Ελευσίνα στάρι.
λέγεται:

76: Έκανε τ’ άχυρα κομμάτια.
λέγεται :

77: Έκανε την τρίχα τριχιά.
λέγεται :

78: Έκανες την εκκλησία, κάνε και το άγιο βήμα.
δηλώνει πως :

79: Εκατό συλλογισμοί ένα χρέος δεν πληρώνουν.
δηλαδή:

80: Εκατό χρονών γάιδαρος περπατησιά δεν έμαθε.
σημαίνει πως :

81: Εκατό χρονών λαγός.
λέγεται :

82: Έκατσα και στον γάιδαρο, και κλότσησέ με κιόλας.
σημαίνει πως :

83: Έκατσα και στον γάιδαρο, και κλώτσησέ με κιόλας.
λέγεται :

84: Έκατσαν τα αναμπαίματα στις στράτες να αναμπαίζουν.
σημαίνει :

85: Έκατσες στραβά και λες πως φταίε ο τόπος
λέγεται :

86: Έκαψ’ την καλύβα του να μην τον τρων’ οι ψύλλοι.
σημαίνει πως:

87: Εκεί όπου ποθείς μη δανείζεις, και εκεί που αγαπάς μη συχνοπάς.
εννοεί πως:

88: Εκεί που είσαι ήμουνα και δω που είμαι θα 'ρθεις.
έκφραση που επισημαίνει πως:

89: Εκεί που θέλει ο κανατάς, κολλάει τα χερούλια.
δηλώνει πως:

90: Εκεί που μας χρωστάγανε, μας πήραν και το βόδι.
λέγεται:

91: Εκειά που τρώει ο σκύλος, εκειά γαυγίζει.
δηλώνει πως :

92: Εκείνο που έχει, κάνει όπως θέλει, κι εκείνος που δεν έχει, κάνει όπως δεν θέλει.
δηλαδή:

93: Εκείνος που έκανε τα ξύλα στο γκρεμό, εκείνο θα τα βγάλει και στο ίσιωμα.
δηλώνει πως :

94: Εκείνος που κρατάει τον αετό από την ουρά και την γυναίκα από τον λόγο της, δεν κρατάει τίποτε.
υπονοεί πως :

95: Έκοψε το δισάκι του να κάνει δυο ντορβάδες.
λέγεται :

96: Ελπίζαμε για βροχή και μας έπεσε χαλάζι.
σημαίνει πως:

97: Εμ φτωχό τ’ αρνί, εμ πλατιά ουρά.
εξήγηση:

98: Έμαθες να μου γυρεύεις, έμαθα να μην σου δίνω.
δηλώνει πως:

99: Εμακρύναν οι ποδιές σου, σκεπαστήκαν οι πομπές σου.
σημαίνει πως:

100: Εμείς γελούμε με ένα δυο και σαράντα γελούν με μας.
λέγεται:

101: Εμείς το λύκο βλέπουμε, πούθε πάν’ τ’ αχνάρια του.
δηλαδή:

102: Εμπήκε ο Γιώργης στο χωριο κι απάντησε το Γιάννο.
εννοεί πως:

103: Εν τη ρύμη του λόγου.
σημαίνει :

104: Εν τη ρύμη του λόγου.
σημαίνει :

105: Εν τη ρύμη του λόγου.
σημαίνει :

106: Ένα αρνί, δύο τομάρια.
σημαίνει:

107: Ένα κλωνί ξεροσυκιά του κόρακα η βάρδια.
λέγεται:

108: Ένα κρεμύδι φτάνει να μαυρίσει όλο το καζάνι.
σημαίνει πως:

109: Ένα λέγε χίλια κάνε.
σημαίνει πως:

110: Ένα μεροκάματο βοτανιστή δίνει ένα φόρτωμα καρπό.
δηλώνει:

111: Ένα μήλο στη μήλια κι εκείνο μαραμένο.
λέγεται :

112: Ένα μήλο την ημέρα τον γιατρό τον κάνει πέρα.
σημαίνει πως:

113: Ένα μήνα βερεσέ κι ένα χρόνο μάγγανα(=φασαρίες).
λέγεται :

114: Ένα μικρό καλό στην ανάγκη γίνεται μεγάλο καλό.
σημαίνει πως:

115: Ένα ξεχασιάρικο κεφάλι κάνει ένα κουρασμένο ζευγάρι φτέρνες.
δηλαδή:

116: Ένα ολόκληρο σακί σιτάρι συγκεντρώθηκε απο μικρούς σπόρους.
όμοια με:

117: Ένα περήφανο μυαλό κι ένα καχεκτικό πορτοφόλι πολύ άτυχος συνδυασμός.
δηλώνει πως:

118: Ένα πουλί στο χέρι αξίζει όσο πέντε στο δάσος.
σημαίνει πως:

119: Ένα σάπιο μήλο χαλάει και τα καλά.
δηλώνει πως:

120: Ένα σκατό με κρέμασμα κι ένα με χερούλι.
λέγεται :

121: Ένα σπίτι δεν βαστάει δύο σκυλιά.
σημαίνει πως:

122: Ένα το ‘χει η Μαριορή, το στεγνώνει το φορεί.
εννοεί:

123: Ένα χελιδόνι δεν φέρνει την άνοιξη.
δηλαδή:

124: Ένα χρόνο ανεμαζώνει ο μελίτακας, μια χαψιά τα κάνει η καμήλα.
λέγεται :

125: Ένας κούκος δεν φέρνει την άνοιξη.
σημαίνει:

126: Ένας τρελός ρίχνει μια πέτρα στο πηγάδι και πενήντα γνωστικοί δεν μπορούν να την βγάλουν.
δηλώνει πως:

127: Ενός κακού μύρια έπονται.
δηλαδή:

128: Έξι νοματαίοι του σπιτιού κι ένας ο ξένος δέκα.
δηλώνει πως:

129: Επάτησε το αυγό κι έφτασε στον ουρανό.
λέγεται:

130: Έπεσαν τα άστρα τού ουρανού και τα έφαγαν οι χοίροι.
λέγεται :

131: Έπεσε ο λύκος στ’ άντερα.
λέγεται:

132: Έπεσε το λάδι μας μέσα στη φακή μας.
σημαίνει:

133: Επετάχθει η γριά απ’ το φράχτη με τη ρόκα το αδράχτι.
λέγεται:

134: Επήγες για μαμή και κάθισες λεχώνα.
λέγεται:

135: Έπιασε η γάτα τον ποντικό.
λέγεται :

136: Επίσκοπος δερνάμενος, έγραφε κι απόγραφε.
σημαίνει πως:

137: Έρημα μαντριά γεμάτα λύκους.
λέγεται:

138: Έρωτας χωρίς λεφτά, φουρτούνα στον ωκεανό.
δηλώνει πως :

139: Έσμιξε ο ανάλατος με την αναλατίνα, κι εκάμανε δύο παιδιά, ανάλατα κι εκείνα.
λέγεται:

140: Εσύ τον φτεις στο πρόσωπο κι αυτός σου λέει "βρέχει".
λέγεται:

141: Έσυρε φωνή ο κλέφτης για να φύγει ο νοικοκύρης.
λέγεται :

142: Ετούρκεψε ο Σουλτάνος;
λέγεται:

143: Ετούτη πάει τα ρούχα μας κι η άλλη τα άρματά μας.
λέγεται:

144: Ετούτο το ανεβόλεμα θα φέρει και το χύμα
δηλαδή:

145: Έτρεχε να μην βραχεί κι έπεσε στο ποτάμι.
σημαίνει πως :

146: Ετρύπησε το σακί, και δεν κρατάει πιά.
λέγεται:

147: Έτσι 'ναι που 'χει και φορεί, και φαίνεται η κοιλιά του , βάζει τ' αυγό στον κόρφο του και πέφτει στην ποδιά του.
λέγεται:

148: Έτσι που έγινε ο κόσμος, ούτε τη σκιά σου να μην θαρρεύεσαι.
σημαίνει πως:

149: Έτσι το έχει το λινάρι, να ανθεί τον αλωνάρη.
λέγεται:

150: Έτσι το έχει το λινάρι, να ανθεί τον αλωνάρη.
λέγεται:

151: Ευγενής από το σακούλι.
λέγεται :

152: Εύκαιρη κοιλιά τραγούδιε, κι άντερα καλοναρχούσαν.
λέγεται:

153: Εύκαιρο μαντρί γεμάτο λύκους.
λέγεται:

154: Εύκολα οι κακοί ταιριάζουν.
επίσης:

155: Ευχή γονιού σου έχε και στο βουνό ανέβα.
δηλώνει πως:

156: Έφαγαν οι ποντικοί το σίδερο.
λέγεται:

157: Έφαγε παρά μία τεσσαράκοντα.
σημαίνει πως:

158: Έφαγες καρδιά μου τα γλυκομάρουλα, φάγε και τα πικρομάγουλα.
σημαίνει πως :

159: Εφτά νομάτοι δυο ψωμιά κι εγώ ο καημένος μόνο ένα.
λέγεται :

160: Έφτασε η γριά τον Μάη και έδωσε κλωτσιά στον χάρο.
δηλώνει πως:

161: Έχασε η Βενετιά βελόνι.
λέγεται :

162: Έχε τα πόδια σου ζεστά, την κεφαλή σου κρύα, τον στόμαχόν σου ελαφρύ, γιατρού μην έχεις χρεία.
αναφέρονται:

163: Έχει βέλη στην φαρέτρα του.
έκφραση :

164: Έχει γίνει τσιμπούρι.
σημαίνει:

165: Έχει και το γέλιο τάξη, και το χάχανο παιχνίδι.
δηλώνει πως:

166: Έχει κι ο μέρμηγκας χολή, έχει κι η μύγα σπλήνα.
εννοεί πως:

167: Έχει κι ο χειμώνας χάρες μα η Άνοιξη πρωτεύει.
μεταφορικά:

168: Έχει ο αφέντης μας αφέντη, κι εκείνος παραφέντη.
δηλώνει πως:

169: Έχει ο καιρός γυρίσματα, και ο μήνας εβδομάδες.
δηλώνει πως :

170: Έχει στα δόνται τρίχες.
λέγεται:

171: Έχει στον κώλο μυρμηγκιά και στο αφτί φελιδονιά.
λέγεται :

172: Έχει τ' αυτιά του στα ποδάρια του.
λέγεται :

173: Εχει τα δάκρυα έτοιμα/ή στα μάτια/ή στην τσέπη του.
λέγεται :

174: Έχει τα μάτια στα ποδάρια.
λέγεται:

175: Έχει τα μυαλά του πάνω από το κεφάλι του.
λέγεται :

176: Έχει τέχνη το ραπάνι, κάθε τόπος δεν το φτιάχνει.
σημαίνει:

177: Έχει τη μύγα στο σκιάδι.
λέγεται :

178: Έχει την δραχμή στα δόντια.
λέγεται :

179: Έχει το σκυλί Τετράδη;
λεγόταν:

180: Έχει το φαρμάκι στο στόμα.
λέγεται:

181: Έχεις μαχαίρι, τρως πεπόνι.
δηλώνει πως:

182: Έχεις με, βρίσκεις με, χάνεις με, γυρεύεις με.
δηλώνει πως :

183: Έχεις φλουριά, έχεις θωριά.
δηλώνει πως :

184: Έχεις χαμωθεό, έχεις και πανωθεό.
δηλώνει πως :

185: Έχετε γεια γειτόνισσες κι εγώ ψηλά αρμενίζω.
σημαίνει:

186: Εχθές επλάσθη η κούνια του, και σήμερα η φασκιά του.
λέγεται:

187: Εχθές Πάσχα και σήμερα χάσκα.
σημαίνει πως:

188: Εχθρό και φθονερό το μάτι των γειτόνων.
λέγεται :

189: Εχθρού χάρισμα δεν διαφέρει απο ζημία.
δηλώνει πως:

190: Έχουμε βρακί απο τζέργα.
λέγεται:

191: Έχουμε ξένο το γαμπρό και δανεικιά τη νύφη.
λέγεται:

192: Εχύθηκε το λάδι μας κι έπεσε στη φακή μας.
σημαίνει:

193: Έχω κι άλλα στη σεντούκα, ποιο χειρότερα απο τούτα.
λέγεται:

194: Έχω ράμματα για τη γούνα σου.
σημαίνει πως :

195: Εψόφησε το βόδι μας κι εχάθει η κολιγιά μας.
σημαίνει πως :

196: Ψάλε δεσπότη, με πονεί το δάχτυλο μου.
λέγεται:

197: Ψαλίδι πάει η γλώσσα της.
λέγεται:

198: Ψάλτης και τραγουδιστής και του χωριού τσοπάνος.
λέγεται:

199: Ψαρά μαλλιά στην κεφαλή κακά μαντάτα στο κορμί.
εννοεί πως :

200: Ψαράς και κυνηγός, έρημος και σκοτεινός.
δηλώνει πως:

201: Ψαρεύει σε θολά νερά
σημαίνει πως :

202: Ψάχνει ψύλλους στα άχυρα.
σημαίνει πως :

203: Ψηλά παπά μου τ’ άρχισες και δεν το βγάζεις πέρα.
δηλώνει πως:

204: Ψωμί δεν έχει να φάει, ραπανάκια για την όρεξη ζητάει. 
λέγεται:

205: Ψωμί μη λείψει σπίτι μας και φούρνος να μην καπνίσει.
σημαίνει:

206: Ψωμιά δεν έχουμε, ραπάνια ζητάμε.
λέγεται:

207: Ψωμιά να έχει το μοναστήρι κι απο καλόγερους όσους θέλεις.
σημαίνει πως :

208: Ψωριασμένη καμήλα, σηκώνει πολλά γαϊδουροφορτία στη ράχη της 
σημαίνει πως :